de Romeinen brief (24) – 10:12-21

In deze studie over Romeinen 10 staat centraal dat Jezus Heer is van allen en dat er geen onderscheid is tussen Jood en Griek. De redding is voor eenieder die Zijn naam aanroept, wat mogelijk is doordat het woord van God wereldwijd wordt geproclameerd. Paulus legt uit dat Israël weigerde te luisteren, omdat zij hun eigen rechtvaardigheid zochten in plaats van te vertrouwen op de rechtvaardigheid van God. God verwekt Israël nu tot jaloersheid door Zich te openbaren aan de natiën, een dwaas volk dat Hem oorspronkelijk niet zocht.

📖 Samenvatting, hoofdstukken & uitgeschreven tekst

Samenvatting: In deze studie over Romeinen 10 staat centraal dat Jezus Heer is van allen en dat er geen onderscheid is tussen Jood en Griek. De redding is voor eenieder die Zijn naam aanroept, wat mogelijk is doordat het woord van God wereldwijd wordt geproclameerd. Paulus legt uit dat Israël weigerde te luisteren, omdat zij hun eigen rechtvaardigheid zochten in plaats van te vertrouwen op de rechtvaardigheid van God. God verwekt Israël nu tot jaloersheid door Zich te openbaren aan de natiën, een dwaas volk dat Hem oorspronkelijk niet zocht.

Besproken Schriftgedeelten: Romeinen 10:1, Romeinen 10, Romeinen 10:13, Handelingen 2, 1 Timotheüs 4:10, Joël 2, Zacharia 12, Zacharia 13, Jesaja 52:7, Romeinen 9, Romeinen 11, Jesaja 53:1, Jesaja 53, Jesaja 52:15, Jesaja 52, Handelingen 15, Psalmen 19, Deuteronomium 30, Deuteronomium 32, 1 Korinthe 1, Jesaja 65, Jesaja 65:2

“De rechtvaardigheid van God is dat God Zijn woord vervult, dat God belooft en dat God het doet. Maar het volk zei: U heeft gesproken, wij gaan het doen.”

Hervatting Romeinen 10: de Rechtvaardigheid van God ↑ hoofdstukken

Dan gaan wij weer verder met de studie in de Romeinenbrief, en we zijn hier in Romeinen 10. We hebben het eerste gedeelte besproken en we gaan nu het tweede gedeelte bespreken. Zoals te doen gebruikelijk zal ik die eerste verzen, dus vanaf Romeinen 10 vers 1, even lezen. Die hebben we de vorige keer besproken, maar ik lees ze om het geheugen op te frissen en om onze gedachten weer te brengen bij de Romeinenbrief. Want als ik voor mezelf spreek, is dat wel even schakelen na zo’n bewogen week, maar ik denk dat het ook goed is om dat te doen en gewoon – tussen aanhalingstekens – de draad weer op te pakken.

De Romeinenbrief, studie 24. We lezen Romeinen 10 vers 1 en we zijn volgens mij tot vers 11 of 12 gekomen, maar dat zien we vanzelf en dan gaan we gewoon weer verder bij het volgende vers.

"Inderdaad, broeders, het welbehagen van mijn hart en smeekbede naar God toe ten behoeve van hen is tot redding. Want ik getuig van hen dat zij ijver van God hebben, maar niet met overeenstemmend besef. Want onwetend zijnde van de rechtvaardigheid van God en zoekende hun eigen rechtvaardigheid te doen staan, werden zij aan de rechtvaardigheid van God niet onderschikt. Want Christus is het einde van de wet tot rechtvaardigheid voor ieder die gelooft. Want Mozes schrijft van de rechtvaardigheid vanuit wet, dat de mens die deze dingen doet, zal daarin leven. Maar de rechtvaardigheid vanuit geloof zegt aldus: Zeg niet in jouw hart: wie zal omhoog gaan tot in de hemel? Dat is: Christus te doen afdalen. Of: wie zal tot in de afgrond afdalen? Dat is: Christus vanuit de doden omhoog te brengen. Maar wat zegt zij? Nabij jou is het woord; het is in jouw mond en in jouw hart. Dit is het woord van het geloof dat wij proclameren. Want als jij met jouw mond belijdt dat Jezus Heer is en in je hart gelooft dat God Hem uit de doden opwekte, zal je gered worden. Want met het hart gelooft men tot rechtvaardigheid en met de mond belijdt men tot redding. Want de Schrift zegt: een ieder die op Hem gelooft – of die op Hem zijn geloof vestigt – zal niet beschaamd worden."

Ja, tot zover hebben we het dus de vorige keer besproken, dus we gaan verder in vers 12. En Paulus zei: een ieder die op Hem gelooft, of die op Hem zijn geloof vestigt, zal niet beschaamd worden.

Geen Onderscheid: Jezus Is Heer en Redder van Allen ↑ hoofdstukken

Want er is geen onderscheid tussen Jood en Griek, want Hij is Heer van allen, rijk voor allen die Hem aanroepen. Je mag gaan zitten hoor, Inge. Kijk, je komt als laatste binnen en je zit nog vooraan ook. Want er is geen onderscheid tussen Jood en Griek, want Hij is Heer van allen, rijk voor allen die Hem aanroepen. Ja, dat is geweldig wat Paulus hier naar voren brengt natuurlijk: dat Hij Heer is van allen.

Petrus geeft een toespraak op de Pinksterdag in Handelingen 2. Dat is een hele uiteenzetting. In vers 34, ongeveer het laatste deel van zijn toespraak, doet Petrus eigenlijk een hele Bijbelstudie over Oudtestamentische schriftplaatsen. Hij haalt daar allerlei psalmen aan van David en hij zegt daarbij ook: "Ja, dat is wel David die dit gezegd heeft, maar David was een profeet." Hij spreekt over de woorden van de Zoon van David. De psalmen die Petrus daar aanhaalt, daarvan zegt hij dat het woorden van de Zoon van David zijn. Hij legt het hier uit en zegt: "David ging niet omhoog naar de hemelen, maar hij zegt zelf: 'De Heer zei tegen mijn Heer: Zit aan mijn rechterhand, totdat Ik jouw vijanden zal plaatsen tot een voetbank voor jouw voeten.' Laat dan het gehele huis van Israël zeker weten dat God Hem zowel Heer als Christus maakt, deze Jezus die jullie kruisigden."

In deze toespraak legt Petrus dus uit dat Jezus Christus Heer is geworden vanwege Zijn opstanding. God heeft Hem opgewekt uit de dood als Eersteling en Hem gemaakt tot Heer en tot Christus. Dat gaat over de opgewekte Christus. En Hij is Heer van allen. Dat is wat Paulus hier in Romeinen 10 naar voren brengt. En dat Hij Heer van allen is, betekent ook dat Hij allen gaat redden. Dat het over redding gaat, staat immers in vers 13 van Romeinen 10. De naam Jezus betekent ook dat Hij een Redder is; daarom heb ik het erachter gezet. De naam Jezus, of Josua in het Hebreeuws, betekent "YAHWEH redt". Hoe dan ook, wanneer dan ook.

Er is geen onderscheid tussen Jood en Griek, want Hij is Heer van allen. Dat allen Hem toebehoren, betekent ook dat Hij Eigenaar is van allen. Hij heeft de prijs betaald, allen zijn gekocht en betaald, en dus gaat Hij allen redden. Maar Hij is rijk voor allen die Hem aanroepen. Degenen die Hem aanroepen, die worden gered. Er staat immers achter: "Want een ieder die de naam van de Heer aanroept, zal gered worden." Dus Hij is weliswaar Heer van allen en Hij zal ook allen redden, maar nu zijn nog niet allen gered. Want ieder die de naam van de Heer aanroept, die zal gered worden. Uiteindelijk gaat elke knie buigen en gaat elke tong van harte belijden dat Jezus Christus Heer is. Dus allen zullen Hem aanroepen. Dat is ook geen beperking ofzo; het is alleen een bepaalde volgorde waarin de redding plaatsvindt.

Er is geen onderscheid tussen Jood en Griek, Hij is Heer van allen, rijk voor allen die Hem aanroepen. Je zou er eigenlijk ook dat vers naast moeten leggen van wat Paulus zegt in 1 Timoteüs 4 vers 10: "Hiertoe arbeiden wij en worden wij gesmaad, dat wij onze hoop hebben gevestigd op de levende God, die Redder is van alle mensen, maar in het bijzonder, speciaal van gelovigen." Zij hebben die redding namelijk nu al ontvangen. Hier wordt dat genoemd: "een ieder die de naam van de Heer aanroept". Er is geen onderscheid tussen Jood en Griek. Hij is Heer van allen, rijk voor allen die Hem aanroepen, want een ieder die de naam van de Heer aanroept, zal gered worden.

Dit is een citaat uit de Hebreeuwse Bijbel, uit het Oude Testament. Ik geef twee voorbeelden, maar er zijn er wel wat meer hoor. Ik denk dat Joël 2 de bekendste is, maar Zacharia 13 is ook een mooie. Deze schriftplaats, dat ieder die de naam van de Heer zal aanroepen gered zal worden, gaat in de Hebreeuwse Bijbel specifiek over het moment van de bekering van Israël. In Zacharia 13 wordt dat gezegd, en dan meteen daarna hoofdstuk 14. Dat is dat bekende hoofdstuk waar staat: "En dan zullen Zijn voeten te dien dage staan op de Olijfberg." Want het volk Israël zal in haar benauwdheid, in de dag van de benauwdheid van Jakob, uiteindelijk de naam van YAHWEH aanroepen. Ieder die de naam van YAHWEH, de naam des Heren, aanroept, die zal gered worden.

Zij gaan dan die naam aanroepen. Dat doen ze nu overigens niet, want dat is om vrome redenen verboden. Zij roepen die naam niet aan. Ze zeggen dan zoiets als "Hashem", de Naam. Maar Zijn naam, YAHWEH, die roepen zij niet aan. Als ze dat wel gaan doen, dan zal het beeld van YAHWEH, Jezus Christus, verschijnen en dan zullen Zijn voeten staan op de Olijfberg. Ze zullen zich dan trouwens ook afvragen wie Hij is en wat die littekens in Zijn handen zijn. Dat staat volgens mij in Zacharia 12 of 13.

Deze schriftplaats die Paulus aanhaalt en waar hij natuurlijk een bredere toepassing aan geeft, gaat specifiek over Israël en het moment in de dag van de benauwdheid van Jakob, de grote verdrukking, wanneer Israël de naam van Jezus zal aanroepen. God zegt ook in de Psalmen: "Roep Mij aan in de dag van benauwdheid; Ik zal jou bevrijden en jij zal Mij verheerlijken." Maar dit is een universele waarheid: ieder die de naam van YAHWEH aanroept, de naam des Heren, die zal gered worden.

De Weg van het Geloof: de Heraut en de Verkondiging ↑ hoofdstukken

Hoe zullen zij dan Hem aanroepen in wie zij niet geloven? Hoe zullen zij in Hem geloven van wie zij niet horen? En hoe zullen zij horen los van iemand die proclameert – die heraut – of die predikt, zoals er geloof ik in de vertalingen staat? Ik lees gelijk even verder: hoe zullen zij proclameren als zij niet afgevaardigd worden? Zoals het geschreven staat: hoe prachtig zijn de voeten van hen die het goede evangeliseren.

Dit is eigenlijk een heel logisch rijtje dat Paulus hier geeft. Hij geeft hier aan dat er iemand afgevaardigd moet worden om te proclameren, zodat zij kunnen horen. Want pas als je het gehoord hebt, kun je het geloven. En pas als je het gehoord én geloofd hebt, zul je de Naam van de Heer aanroepen. De Naam des Heren aanroepen; en wie de Naam des Heren aanroept, die wordt gered. Dit is het rijtje dat Paulus ons geeft, alleen natuurlijk in de omgekeerde volgorde.

Paulus haalt hier een schriftplaats aan uit Jesaja 52 vers 7: hoe zullen zij proclameren als zij niet afgevaardigd worden? En dan, zoals het geschreven staat in Jesaja: hoe prachtig zijn de voeten van hen die van het goede of die het goede evangeliseren. We bevinden ons hier in de hoofdstukken Romeinen 9, 10 en 11, en die gaan over de kwestie: hoe zit het dan met het volk Israël? Als de redding naar de natiën is gegaan, hoe zit het dan met Gods beloften aan Israël? Wat Paulus in deze hoofdstukken doet, is citaten en schriftplaatsen aanhalen en verwijzingen geven naar de Hebreeuwse Bijbel. Hij laat zien dat datgene wat hij naar voren brengt – dat de redding naar de natiën is gegaan en dat Israël tijdelijk terzijde is gesteld, maar dat God alsnog Zijn belofte zal gaan vervullen aan Israël – in de Hebreeuwse Bijbel al lang was geprofeteerd en voorzegd.

In het hoofdstuk Jesaja 52 wordt gesproken over hoe Israël in de toekomst wordt terugverzameld naar het land. Zij bevinden zich onder de natiën en vandaar zullen zij worden terugverzameld. Jesaja spreekt daar van een heraut die dat onder de natiën gaat verkondigen in de toekomst. Ik denk dat het daar gewoon ook gaat over die 144.000 die in de toekomst zullen evangeliseren aan het Joodse volk onder de natiën. Maar wat Paulus hier doet, is natuurlijk ook deze tekst op zichzelf betrekken. Hij was immers een afgevaardigde; Paulus was afgevaardigd door God om te proclameren onder de natiën.

Ik loop hiermee alvast een beetje vooruit op hoofdstuk 11, maar Paulus had ook een missie met betrekking tot het Joodse volk. Dat was niet zoals Petrus dat predikte in Handelingen tot de Joodse en Israëlitische mannen, waarbij hij zei: 'Bekeer jullie, en als jullie dat doen, zal God de Messias terugzenden vanuit de hemel om alles te herstellen waarvan de profeten gesproken hebben, om Zijn Koninkrijk op te richten.' Dat is wat de twaalf predikten tot Israël. Paulus wist echter dat dit toen niet zou gebeuren. En toch zegt Paulus dat hij een missie had met betrekking tot het Joodse volk. 'Ik maak mijn bediening heerlijk,' zegt hij in het volgende hoofdstuk. Dat was niet om het hele Joodse volk tot bekering te brengen, maar om enigen uit hen te behouden.

Paulus spreekt als apostel van de natiën ook tot Israël. Waarom? Om enigen uit hen te redden. Dat is wat hij in het volgende hoofdstuk naar voren brengt. Hij wist dat het Joodse volk als volk niet tot bekering zou komen en dat dit zou wachten tot de toekomst. De tekst die hij hier aanhaalt uit Jesaja 52 spreekt over die toekomst waarin het volk Israël inderdaad tot bekering zal komen en het hele volk verzameld zal worden uit de natiën, terug naar het land. Maar Paulus geeft dit vers uit Jesaja ook een toepassing op zichzelf. Dan zegt hij: hoe zullen ze Hem aanroepen in wie zij niet geloven? Hoe zullen ze in Hem geloven van wie zij niet horen? Hoe zullen ze horen los van iemand die proclameert? En hoe zullen zij proclameren als zij niet afgevaardigd worden? Zoals het geschreven staat: hoe prachtig zijn de voeten van hen die het goede evangeliseren.

Paulus was zo iemand die het goede evangeliseerde onder de natiën, weliswaar als apostel van de natiën, maar hij maakte zijn bediening heerlijk om ook enigen uit zijn 'vlees' te redden, zoals hij in het volgende hoofdstuk zegt. Het is schitterend dat hij deze tekst uit Jesaja ook gewoon op zichzelf toepast. Veel van de citaten die hij hier naar voren brengt, zijn rechtstreeks van toepassing op Israël, maar hij geeft er ook een toepassing aan die tot dan toe verborgen was gebleven. We hebben er al een aantal gehad uit Hosea, Jesaja, enzovoort.

Maar niet allen gehoorzamen het goede bericht. Want Jesaja zegt: 'Heer, wie gelooft wat hij van ons hoort?' Paulus haalt deze teksten aan met de bedoeling dat wij ze opzoeken. Dat is ook mijn boodschap aan jullie: zoek die hoofdstukken eens op en lees ze in het verband waarin ze staan. Ik geef daar wat aanwijzingen voor. Niet alle gehoorzamen het evangelie, het goede bericht, want Jesaja zegt: 'Heer, wie gelooft wat hij van ons hoort?' Dit is één hoofdstuk verder, Jesaja 53 vers 1. Jesaja 53 is dat bekende hoofdstuk waarin gesproken wordt over de Messias die zou komen en Zich als een lam ter slachting zou laten leiden. Als een schaap dat stom is voor zijn scheerders – of andersom, schaap en lam, dat weet ik nooit precies. In ieder geval zou Hij Zich naar de slagbank laten leiden en Hij zou Zijn mond niet opendoen.

In Jesaja 53 wordt gesproken over de verwerping van de Messias door het volk Israël. Ook dit is natuurlijk weer zo’n schriftplaats die Paulus in deze hoofdstukken aanhaalt en die zo ter zake is, want het gaat hier over Israël dat het evangelie en de Messias heeft afgewezen en daarom in deze tijd terzijde is gesteld. In de toekomst zal het volk alsnog tot bekering komen, maar dat is niet in deze tussentijd, in deze pauze waarin Paulus de apostel van de natiën is. 'Heer, wie gelooft wat hij van ons hoort?' Dat is wat Jesaja 53 zegt en dat is natuurlijk een retorische vraag, want het antwoord is: bijna niemand. Het waren immers slechts 'enigen uit hen', zoals Paulus dat noemt in Romeinen 11.

Toch zeg ik: je moet die dingen in hun verband lezen. Als je Jesaja 53 vers 1 gaat opzoeken, dan heb je daarvoor de laatste verzen van Jesaja 52. In mijn Bijbel staat dat precies zo netjes als perikoop boven Jesaja 53; dat is een van die profetieën over de lijdende Knecht. Daarin staat wel degelijk wie er wel zouden horen. Wie zouden er wel horen? Jesaja 52 vers 15 zegt: 'Zo zal hij vele natiën doen opspringen' – wat natuurlijk ook weer met opstanding te maken heeft. 'Om hem zullen koningen verstommen, want wat hun niet verteld was, zien zij, en wat zij niet gehoord hadden, vernemen zij.' Wie? De natiën. Uit de natiën zijn er dus die het wel zien, ook al was het hun niet verteld, en zij vernemen het, ook al hadden ze het niet gehoord. Dit is ook wat Paulus in deze hoofdstukken naar voren brengt: een volk dat eigenlijk geen volk is, zij zouden horen.

Nou ja, we hebben al een aantal van die schriftplaatsen gezien natuurlijk, en we gaan er nog een paar krijgen ook. Dus: het geloof is uit het horen, en het horen door de uitspraak van Christus. Dat woord ‘uitspraak’ wordt volgens mij vertaald met ‘woord’, maar het gaat hier meer over de uitspraak. Natuurlijk is dat ook woord, alleen gesproken woord, want het ging in de vorige verzen over het woord dat gesproken zou worden. Want alleen dat kan gehoord worden.

Dus het geloof is uit het horen. Ja, en hoe zouden zij horen zonder iemand die hun proclameert? Nou, enzovoorts. En het horen is door het woord, de uitspraak van Christus. Straks wel leuk, want in de Schrift is het idee dat geschreven woord ook gehoord zou worden. Want bijvoorbeeld in Handelingen heb je dat verhaal met Filippus en die kamerling. Filippus hoorde die Ethiopische kamerling lezen. Dus ook het lezen van geschreven woord geschiedde, in ieder geval in dat Hebraeusdenken, hardop. Dus ook dat is dan gesproken woord.

Je kan het natuurlijk ook gewoon zachtjes lezen; in sommige situaties is dat wel echt wat handiger. Maar in het Hebraeusdenken is het de bedoeling, het idee, dat wat geschreven wordt ook gesproken zou worden en dus ook gehoord. Nou, en Filippus hoorde die Ethiopische kamerling lezen. Dat ging trouwens ook over Jesaja 53.

Dus het geloof is uit het horen en het horen door de uitspraak van Christus. Maar, zeg ik: hebben zij het niet gehoord? Heeft Israël het toch niet gehoord? Want het idee in Romeinen 9 tot 11 is dat Israël het niet gehoord heeft. Want als Israël als volk het gehoord zou hebben, dan had ze geloofd in de Messias en dan had Hij Zijn koninkrijk geopenbaard. Maar het idee wat Paulus hier uiteenzet, is dat Israël niet gehoord heeft en dat Israël nu Lo-Ammi is, ‘niet Mijn volk’. En dat God een volk uit de natiën verzamelt voor Zijn naam, om die woorden uit Handelingen 15 van Jakobus maar eens aan te halen.

Dus zou je je af kunnen vragen: ja, maar hebben ze het dan toch niet gehoord? Want als het geloof is uit het horen en er zijn herauten onder hen gestuurd om die boodschap te proclameren, ja, hebben ze het dan al niet gehoord? Nou, dan zegt Paulus: sterker nog, hun klank ging uit over de gehele aarde. Er zijn natuurlijk Joden in het land, maar ook tot aan de einden der aarde in de verstrooiing. En Paulus haalt al een schriftplaats aan uit Jesaja, waar het gaat over dat in de toekomst onder de natiën dat volk gepredikt zal worden en terugverzameld zal worden naar het land. Want het volk bevindt zich onder de natiën, bevindt zich tot aan de einden van de aarde. Maar dan zeg ik: hebben zij het niet gehoord?

Hebben Zij het Niet Gehoord? het Getuigenis van de Hemellichamen ↑ hoofdstukken

Sterker nog, hun klank ging uit over de gehele aarde, zegt Paulus hier, en hun uitspraken tot aan de einden van de bewoonde wereld. Dus overal, over heel de bewoonde wereld, over de gehele aarde ging het woord van God uit. Dat zou overal gehoord kunnen worden. Maar ook dit is een aanhaling uit de Hebreeuwse Bijbel, en een hele bijzondere, want dit is Psalm 19.

Psalm 19 gaat over – laat het ons gewoon lezen – de hemelen die Gods eer vertellen. De hemelen vertellen Gods eer; het uitspansel verkondigt het werk van Zijn handen. Dag op dag spreekt overvloedig, nacht op nacht onthult kennis. Geen spreken is er, geen woorden zijn er; hun stem wordt niet gehoord. Toch gaat in heel de aarde hun verklaring uit, hun uitspraken tot aan het einde van de wereld. Dit zijn dus die woorden die Paulus aanhaalt in Romeinen 10.

Maar waar gaat het hier over? Het gaat over de sterren en de sterrenbeelden. Alles heeft een betekenis, en alles aan het uitspansel vertelt van Gods eer en van Gods heerlijkheid. Alles aan de hemelen verkondigt het werk van Zijn handen. Paulus heeft het hier over de hemellichamen. Of eigenlijk, dit is niet Paulus natuurlijk – zo raak je in de war – maar Paulus haalt die woorden aan. Deze psalm spreekt over de hemellichamen, maar er worden allemaal woorden gebruikt met betrekking tot het woord: uitspraak, vertellen, verkondigen, spreken, kennis onthullen, stem, gehoord worden, verklaring.

Heel deze schepping spreekt dus van God. Maar het gaat hier specifiek over de hemelen en het uitspansel, en over de lichten die aan het uitspansel staan. Die vertellen over Gods heerlijkheid en over de werken van Zijn handen. Dat gaat over de sterrenbeelden. Alle oude volken kenden die sterrenbeelden. In de sterren staat het evangelie geschreven. We hebben die sterrenbeelden wel eens besproken – ik wilde 'uitgebreid' zeggen, maar dat viel ook wel weer mee, want het kan nog veel uitgebreider. Maar ik heb destijds in ieder geval een tipje van de sluier opgelicht over de betekenis van die sterrenbeelden. Al die sterrenbeelden aan de hemel vertellen dat er een Verlosser zou komen en dat God zou bevrijden. Het wordt getoond in allerlei aspecten en allerlei facetten.

Paulus haalt deze woorden in Romeinen 10 gewoon aan en hij zegt: iedereen kan het weten. Iedereen kan het gehoord hebben, want de sterren en de hemellichamen spreken. Tegenwoordig is men de kennis van al die sterrenbeelden kwijt, of bijna kwijt, maar van oudsher waren al die volkeren bekend met die sterrenbeelden. Dat ze er later hun eigen draai aan gaven, is natuurlijk ook weer zo, maar zij kenden die sterrenbeelden en zij wisten dat ze spraken van verlossing en bevrijding. Er moest dus een 'Plaatser' zijn die die sterrenbeelden aan het uitspansel had geplaatst.

Overigens gaat het vervolg van de psalm juist weer over het geschreven woord. Het gaat over de wet en de onderwijzing des Heren. Ik ga nu niet de hele psalm bespreken, maar daar wordt het Woord vergeleken met honing en met goud. Er wordt gesproken over de bevelen des Heren, de wet des Heren en de vreze des Heren; dat gaat allemaal over het Woord. Daar worden niet zozeer woorden als 'vertellen', 'verkondigen' of 'spreken' gebruikt, maar er wordt gezegd dat het goud is en honing. Er worden juist allerlei beelden van het Woord van God en van het onvergankelijke Woord van God gebruikt.

Paulus gaat verder. De vraag was: hebben zij het niet gehoord? Sterker nog: hebben ze het niet kunnen horen? Nou, ze hebben het zeker kunnen horen, want tot aan het einde van de aarde is die kennis bekend, omdat de hemellichamen ervan vertellen. Maar dan zegt Paulus: "Kende Israël het niet?"

Kende Israël het Niet? tot Jaloersheid Verwekt Door een Dwaas Volk ↑ hoofdstukken

En eerst zegt Mozes, dus weer een aanhaling van Mozes. Ik lees even verder: "Ik zal jullie jaloers maken op wat geen natie of volk is. Ik zal jullie toornig maken op een onverstandige natie." Een onverstandig volk. Kende Israël het niet? In de zin van: als ze het dan wel hebben kunnen horen, begrepen ze het dan niet? Wisten ze het dan niet? Heeft Israël het niet kunnen begrijpen of kunnen weten? Dat is de vraag: kende Israël het niet? Hebben ze het niet kunnen weten, kunnen begrijpen, niet kunnen kennen of herkennen? Dit is één vraag en er komen nu drie antwoorden, ook weer allemaal aanhalingen uit de Hebreeuwse Bijbel.

Nou eerst, dit is nummer één. Niet dat Paulus zich genummerd heeft, maar hij zegt in de eerste plaats: "Ik zal jullie jaloers maken op wat geen natie is. Ik zal jullie toornig maken op een onverstandige natie." Er was dus een volk, dat eigenlijk geen volk is, dat het wel begreep. Het was dus wel te begrijpen. Ik zeg er natuurlijk bij: dit is al naar de mens gesproken. Want in hoofdstuk 11 gaat Paulus ook zeggen dat God hun ogen heeft toegedaan, dat ze verblind zijn als volk. Maar er was dus een volk dat het wel greep, dat het wel begreep. Een volk dat eigenlijk geen volk is.

Dit citaat komt uit Deuteronomium 32. We waren de vorige keer in Deuteronomium 30, dus dit hoort bij die hoofdstukken; daar staat heel veel profetie in die laatste hoofdstukken van Deuteronomium. Hier heeft God al gezegd: "Ik zal Mijn aangezicht..." Gods aangezicht, ten diepste is dat Christus natuurlijk, want Gods beeld is Christus. Wanneer wij God zien, Zijn aangezicht, dan is dat Christus. Maar dat wordt hier gezegd: "Ik zal Mijn aangezicht voor hen verbergen. Ik zal zien wat hun einde is, want zij zijn een totaal verdorven generatie. Kinderen in wie geen enkele trouw is. Zij hebben Mij tot jaloersheid gebracht met wat geen God is. Zij hebben Mij tot toorn verwekt door hun nietige afgoden. Ik zal hen daarom jaloers maken door wat geen volk is. Door een dwaas volk zal Ik hen tot toorn verwekken."

Het is ook goddelijke humor, hè? Zij hebben Mij tot jaloersheid gebracht door wat geen God is. Zij hebben Mij tot toorn verwekt door nietige afgoden. Afgoden die niet zijn, dus dat zijn helemaal geen goden. Maar je moet het een naampje geven, dus het zijn nietige afgoden. Daarom zal Ik hen jaloers maken door een volk dat geen volk is. Dat is wat Mozes hier zegt: "Ik zal hen daarom jaloers maken door wat geen volk is, door een dwaas volk zal Ik hen tot toorn verwekken."

Die jaloezie is geen jaloezie van: "O, dat willen wij ook graag." Nee, want daar staat achter: "Door een dwaas volk zal Ik hen tot toorn verwekken." Jaloezie kan natuurlijk ook heel negatief zijn. Dat is wat we doorheen heel het boek Handelingen zo'n beetje vinden. Waar Paulus verscheen en sprak in de synagoge, daar brak zonder uitzondering de ellende uit, om het netjes te zeggen. Toornig werden zij, en jaloers. God maakt hen dus jaloers door wat geen volk is.

Dat is natuurlijk de Ecclesia. In de letterlijke zin, ook volgens Van Dale, zal dat wel geen volk zijn, want het wordt verzameld juist uit alle volkeren. Het is een "dwaas volk", tussen aanhalingstekens, omdat aan hen niet de woorden van God waren toevertrouwd. God heeft Zijn woord gegeven aan dat volk, ook nog eens in hun eigen taal, het Hebreeuws. En nu, in deze tijd, verzamelt God Zich een volk uit de natiën voor Zijn naam: dwazen. Dat zegt Paulus ook in 1 Korinthe 1. Het zijn over het algemeen dwazen, met een paar uitzonderingen. Alle uitzonderingen zitten hier natuurlijk, want anders zeggen jullie straks: "Ja, hij noemde me een dwaas." Dat wil ik natuurlijk niet. Maar bij sommigen zou ik er geen moeite mee hebben, hoor. Ik weet wie het zegt. Ja precies, ik weet wie het zegt; de gek spreekt.

Maar het is ook dwaasheid dat er nu tot dat volk gesproken wordt, dat het woord van God gesproken wordt door "belachelijke lippen". Dat vers hebben we de vorige keer al aangehaald en besproken, omdat Paulus dat ook aanhaalt in deze hoofdstukken. Want God had voorzegd: "Ik zal door belachelijke lippen tot dit volk spreken." Nou, dat gebeurt in deze tijd. Het is voor een Jood een belachelijk idee dat het woord van God zou klinken in een andere taal dan in het Hebreeuws, want het Hebreeuws is de taal van God. Alleen al omdat het Nieuwe Testament in het Grieks is geschreven, is dat al een vervulling van die profetie. Er zijn er nog meer, want ook het spreken in tongen was een teken voor dat volk van Israël dat God in belachelijke lippen tot het volk zou spreken.

Zo zijn er nog wel meer vervullingen natuurlijk. Elke keer als nu het evangelie wordt gesproken tot een Jood in het Engels of in het Nederlands of noem het maar op, dan is dat in het Joodse denken een belachelijk idee. Maar God heeft het voorzegd in de Hebreeuwse Bijbel: "Ik zal hen daarom jaloers maken door wat geen volk is, door een dwaas volk zal Ik hen tot toorn verwekken."

Gevonden Door de Natiën en de Eigen Weg van Israël ↑ hoofdstukken

En Jesaja waagt te zeggen: Ik werd gevonden door wie Mij niet zoeken, Ik werd kenbaar voor degenen die Mij niet vroegen. Heeft Israël het niet verstaan? Heeft Israël het niet begrepen? Het eerste antwoord is: zelfs dat wat geen volk is, een onverstandig volk, een onverstandige natie, zij hebben het wél begrepen. En hier is het tweede antwoord uit Jesaja 65, ook weer Jesaja: Ik ben gevonden door hen die naar Mij niet vroegen, en Ik ben gevonden door degenen die Mij niet zochten. Tot het volk dat naar Mijn naam niet genoemd was, heb Ik gezegd: Zie, hier ben Ik, zie, hier ben Ik. Letterlijk staat er: Zie, Ik ben; zie, Ik ben. De naam van God, hè: Ik ben. Of: Ik ben die Ik ben, of Ik zal zijn die Ik zijn zal, hoe dat ook maar vertaald wordt.

Maar het volk Israël, dat is ook van Elohim, van God. Het volk Israël is naar Zijn naam genoemd. Maar Jesaja zegt dat God gevonden zou worden door hen die naar God niet vroegen, die naar Hem niet vroegen. Ik ben gevonden door degenen die Mij niet zochten. Tot het volk dat naar Mijn naam niet genoemd was, heb Ik gezegd: Zie, hier ben Ik, zie, hier ben Ik. Maar tot Israël zegt Hij: De gehele dag spreid Ik Mijn handen uit naar een ongezeggelijk en tegensprekend volk. Ook weer Jesaja, maar dan het volgende vers, Jesaja 65 vers 2: De hele dag heb Ik Mijn handen uitgespreid tot een weerspannig volk, dat de weg gaat die niet goed is, naar hun eigen gedachten.

Dus het wordt hier gezegd door Paulus: Tot Israël zegt Hij de gehele dag spreid Ik Mijn handen uit naar een ongezeggelijk en tegensprekend volk. Er is dus een volk waar God Zich intensief mee bezighoudt, waar Hij Zich mee bemoeit. Hij heeft hun Zijn woord toevertrouwd. Het is Zijn uitverkoren volk. En Hij heeft Zijn handen daarnaar uitgespreid. De hele dag spreid Ik Mijn handen uit naar het ongezeggelijk en tegensprekend volk, en toch hebben zij het niet gehoord. Nou, hoe komt dat? Dat staat in Jesaja 65 vers 2: dat zij de weg gaan die niet goed is, namelijk naar hun eigen gedachten.

Er is een volk dat Hem niet zocht, maar Hem wel heeft gevonden. En er is een volk waar God Zich intensief mee bemoeit, maar die vinden Hem niet. Nou, hoe kan dat? Omdat zij een eigen weg gaan die niet goed is en wandelen naar hun eigen gedachten. In het voorgaande gedeelte ging het erover dat zij een eigen gerechtigheid zoeken te doen staan of zoeken op te richten. Zij waren bezig met hun eigen gerechtigheid te bewerken, en daar hebben we het de vorige keren natuurlijk over gehad. Zij werkten de wet, maar geloofden niet waar de wet van sprak. Zij zoeken hun eigen gerechtigheid op te richten, zij zoeken hun eigen gerechtigheid te doen staan, en daarom werden zij aan de rechtvaardigheid van God niet onderworpen. Zij werden aan de rechtvaardigheid van God niet onderschikt.

De rechtvaardigheid van God is dat God Zijn woord vervult, dat God belooft en dat God het doet. Maar het volk zei: U heeft gesproken, wij gaan het doen. Daardoor hebben zij dus ook niet gehoord en daardoor hebben zij ook niet begrepen. Zij zochten hun eigen rechtvaardigheid op te richten, hun eigen rechtvaardigheid te doen staan, en werden daarmee aan de rechtvaardigheid van God niet onderworpen. En God, die de gehele dag Zijn handen uitspreidde, bleef dat doen naar een ongezeggelijk en tegensprekend volk, totdat zij terzijde werden gesteld en God Zich een volk uit de natiën ging verzamelen die niet naar Zijn naam genoemd waren en aan wie Hij Zijn woord niet toevertrouwd had. En die hoorden wel.

Ja, dat is een wat abrupt einde, maar dat heeft dan te maken met de hoofdstukindeling, want ik wil dan toch gewoon de volgende keer verdergaan bij hoofdstuk 11 vers 1. Want daar gaat Paulus dan in op de vraag: Heeft God Zijn volk dan verstoten? Als zij niet gehoord hebben, als zij niet begrepen hebben, als zij hun eigen rechtvaardigheid zochten op te richten en God Zich nu een ander volk verzamelt uit de natiën voor Zijn naam, een ander volk dat geen volk is, een dwaas volk... ja, heeft God dan Zijn volk verstoten? En hoe zit het dan met die belofte van God? Nou, dat gaat Paulus allemaal uitleggen in hoofdstuk 11. Ik zal alvast zeggen, als jullie er de volgende keer niet bij zijn dan heb je dat in ieder geval meegekregen: ook met Gods volk komt het goed. Maar daarover hebben we het dan de volgende keer, en voor nu laten we het hierbij.

📖 Serie: de Romeinen brief
Deel 24 van 34