Adam, een beeld van de komende

Adam is de enige van wie we specifiek in de Schrift vinden benoemd dat hij een type is van Christus. Ook in het eten van de vrucht in de hof, is hij een type van de laatste Adam. Het is Paulus in de eerste brief aan Timotheus, die zegt dat Adam niet is verleid, maar de vrouw.  Adam gaf zich bewust over en nam van de vrucht, zodat hij niet gescheiden werd van zijn vrouw Eva.

Hierin is Adam een uitbeelding van Christus, die zich over gaf voor Israël, voor Zijn schepping en voor de ecclesia, die Zijn lichaam is.

Plaats studie: Hendrik Ido Ambacht
Datum: 19 augustus 2018

📖 Samenvatting, hoofdstukken & uitgeschreven tekst

Samenvatting: Deze studie behandelt hoe Adam een expliciet type is van Christus, in het bijzonder tijdens zijn overtreding in Genesis 3. In tegenstelling tot Eva werd Adam niet misleid door de slang, maar koos hij er bewust voor om met haar mee te gaan in de dood. Zoals Adam zijn positie opgaf uit liefde voor zijn vrouw, zo vernederde Christus Zichzelf en werd Hij de mens gelijk om Zijn gemeente te verlossen. De geschiedenis van Adam en Eva toont daarmee het grote geheimenis van Christus die Zichzelf overgeeft voor Zijn uitgeroepen vergadering.

Besproken Schriftgedeelten: Handelingen 2, Romeinen 5, Romeinen 5:18, 1 Korinthe 15, Psalmen 118, Mattheüs 11, Genesis 3, Romeinen 8, Genesis 3:1, Genesis 2:9, Genesis 3:24, Genesis 3:20, Mattheüs 24, Romeinen 10, Romeinen 5:12, Romeinen 2, 1 Timotheüs 2, Romeinen 9:20, Romeinen 8:3, 2 Korinthe 5:21, Hebreeën 4:15, Filippenzen 2, 2 Korinthe 11, Efeze 5, Handelingen 15, Genesis 1

“En zoals Adam zich overgaf omdat hij zijn vrouw liefhad, zo gaf Christus Zich over omdat Hij Zijn vrouw liefhad.”

Typen van Christus in het Oude Testament ↑ hoofdstukken

We gaan het hebben over Adam, Adam en Eva, zoals u op het plaatje kunt zien. Hoe kom je erop, werd net gevraagd? Kijk, in de Schrift vinden we nogal wat typen van Christus en die bespreken we zo nu en dan of regelmatig. En dat zijn er nogal wat; er zijn ook hele bekende bij natuurlijk, zoals — ik noem hem alleen maar — Jozef, een hele bekende natuurlijk. De weg die hij ging, de belofte die hij van God had ontvangen als eerstgeborene, maar dat hij verworpen werd door zijn broers. Hij kwam buiten het land Israël terecht en daar in het verborgene, in een gevangenis. Buiten het oog van de zonen van Jakob, of Israël, hoe je het ook wilt zeggen. Daar legde hij dromen uit in de gevangenis en uiteindelijk werd hij verhoogd en werd de tweede man in het koninkrijk. Dat is natuurlijk allemaal een uitbeelding van Christus: hoe Hij verworpen werd door het huis van Jakob, onder de natiën terechtkwam — een beeld van de tijd waarin wij leven — en in de toekomst verhoogd zal worden en ons nog zal regeren. Niet alleen over Israël, maar over deze hele wereld, en de wereld van brood zal voorzien.

David is natuurlijk ook een heel bekend type. Denk alleen al aan een van de titels van de Heer Jezus: de Zoon Davids, dus de Zoon van David, namelijk de erfgenaam van de troon van David. En David is in heel zijn doen, laten en spreken een type van Christus. Zijn woorden zijn, zegt Petrus in Handelingen 2, de woorden van Christus: de woorden van David in de Psalmen. Ja, dan zegt Petrus: dat gaat niet over David, maar dat gaat over de Zoon van David. En alle geschiedenissen die we in de boeken van het Oude Testament beschreven vinden over David, die gaan daarover.

Salomo zou je ook nog kunnen noemen. Het zijn allemaal redelijk bekende typen van Christus. En dan zouden we nog uren kunnen doorgaan. We zouden het kunnen hebben, zoals Paulus zegt in Hebreeën, over Gideon, Barak, Simson enzovoorts. Het zijn allemaal typen van Christus, alleen geen één van die typen wordt letterlijk — voor zover ik weet — een type van Christus genoemd. Nergens vind je expliciet een uitspraak over David dat hij een type is van Christus. Wij weten dat, het is redelijk algemeen bekend, maar nergens wordt dat expliciet gezegd dat zij typen van Christus zijn. En toch weten we dat en bestuderen we die typen, en dan zien we in alles wat zij doen en laten en wat zij zeggen, dat het typen van Christus zijn. De enige waarvan ik weet dat het wel expliciet wordt gezegd, is Adam.

Adam als Expliciet Beeld van de Komende ↑ hoofdstukken

Ik heb als titel of thema van deze bijbelstudie meegegeven dat Adam een beeld of een type is van de komende. Dat woord 'type' is ook letterlijk wat er staat; ik zal het straks nog laten zien. Van Adam wordt dat namelijk expliciet gezegd in Romeinen 5 door de apostel Paulus. Daar zegt hij: "Maar de dood heerst, vanaf Adam tot aan Mozes, ook over degenen die niet zondigen in de gelijkenis van de overtreding van Adam, die een type is, een beeld is van de komende."

Het Griekse woord dat hier gebruikt wordt is *typos*. Wij herkennen daar ons woord 'type' in, maar meestal wordt het vertaald met beeld of voorbeeld. Het is een afbeelding of een afdruk. Zo zijn er nog wel wat woorden voor te bedenken. In ieder geval bestuderen wij die voorbeelden of typen, omdat zij typen zijn van Christus. Dat geldt zeker voor Adam; van hem wordt het hier ook expliciet gezegd dat hij een type is van de komende.

De komende is natuurlijk Christus. In de meeste vertalingen staat er zoiets als 'van degene die komen zou', maar 'de komende' is een bekende term uit het Oude Testament waarmee de Messias van Israël aangeduid werd. Je vindt dat bijvoorbeeld in Psalm 118: "Gezegend de komende in de Naam van JAHWEH! Wij zegenen jullie vanuit het huis van JAHWEH." Dat is een van de termen waarmee de Messias werd aangeduid in het Oude Testament. Ik heb er in de presentatie ook nog een verwijzing naar Matthäus 11 bijgezet, waarin Johannes een aantal discipelen naar Jezus toestuurt. Die discipelen moeten aan Jezus vragen: "Bent U degene die wij verwachten, de komende?" In de vertaling staat er vaak 'die komen zou', maar er staat weer 'de komende'. Paulus heeft het daar dus over in Romeinen 5: Adam, die een voorbeeld of type is van de komende, namelijk van de Messias. Wij kennen Hem meer vanuit de Griekse taal als 'Christus'. Christus is Grieks en Messias, of *Mashiach*, is Hebraeus, maar het betekent hetzelfde: de Gezalfde.

Toch wordt Adam niet zo heel vaak besproken als type van Christus. Dan moet ik er gelijk bij zeggen: wel bij ons. Dat klinkt altijd wat eng, vind ik. Of 'in onze kring', maar dat klinkt nog enger. Maar wij als gelovigen hebben nou eenmaal een kring waarin wij ons bevinden en mensen die wij ontmoeten. Dat is uiteindelijk niet zo'n heel groot kringetje als je dat vergelijkt met de hele christenheid op aarde of met de hele wereld, maar goed. Hoe Adam bij ons vaak besproken wordt als type, is dat hij het hoofd is van een mensheid. Daar vinden we natuurlijk schriftplaatsen over in de brieven van Paulus, zoals in het vervolg van Romeinen 5 vers 18. Daar hebben wij het redelijk vaak over, ook omdat die boodschap zo vaak bestreden wordt. Paulus maakt een paar messcherpe, glasheldere vergelijkingen tussen Adam en Christus, die we verderop in Romeinen 5 en in 1 Korinthe 15 tegenkomen. Het is het evangelie dat Adam weliswaar het hoofd is van de mensheid, maar dat Christus het hoofd is van een nieuwe mensheid. Zoals allen in Adam sterven, zo zullen ook in Christus allen levend gemaakt worden. Dat is een boodschap waar je, als je die eenmaal kent, geen genoeg van kunt krijgen. Maar het is ook een boodschap die vaak bestreden wordt, en wellicht dat wij het er daarom ook vaak over hebben.

Hier in Romeinen 5 staat echter dat Adam het type is van de komende in een specifiek vers waar ik straks wellicht nog wat dieper op inga. Hier wordt op zijn minst de suggestie gewekt dat Adam een type of voorbeeld van Christus is in zijn overtreding. Er staat immers: "...ook over degenen die niet zondigen in de gelijkenis van de overtreding van Adam, die een type is van de komende." Er wordt direct achter de overtreding van Adam gezet dat hij een type is van de komende. Het gaat hier dus over die misstap die we allemaal kennen. We gaan dat zo direct doorlezen in Genesis 3. Adam is een type van de komende, en dat wordt in één adem gezegd in verband met de overtreding. Daar staan ook dingen over in het Nieuwe Testament, in de brieven van Paulus, en daar wil ik nu naartoe gaan.

Genesis 3: de Zogenaamde Zondeval en de Slang ↑ hoofdstukken

Maar ik wil eerst naar Genesis 3 gaan en laten zien waarom ik eerst die geschiedenis doorlees en ook laten zien wat het uitbeeldt. Ik wil laten zien waarom Adam ook in Genesis 3 een type is van Christus bij die zogenaamde zondeval. Ik zeg zogenaamde, want dat is geen Bijbelse term. Ik wilde het eerst meegeven als titel aan de Bijbelstudie, maar ik dacht: laten we in ieder geval beginnen met een Bijbels thema: gezonde woorden. Ja, met gezonde woorden inderdaad, dat is een mooie aanvulling.

Maar de zondeval, dat staat bij mij boven Genesis 3 in een kopje erboven. Die hoogste getuigen? Nee, die komen meestal op zaterdag. Nee, Femm is wel een getuige van JAHWEH, maar niet een Jehovah’s getuige met hoofdletters. Hallo Femm. Dat is Amy, toch? Ja. Zo ken ik er nog een paar die meerdere namen hebben, maar daar hebben we het een andere keer over. Doe de deur even dicht, Fem. Er is een slachtoffer gevonden om haar nieuwe Playmobil aan te demonstreren.

O ja, de zondeval, dat staat erboven, boven het kopje van Genesis 3 in mijn Bijbel. Maar dat zijn toegevoegde kopjes door de vertalers. Het staat ook schuingedrukt overigens, tenminste in de Statenvertaling, en alles wat schuingedrukt staat in de Statenvertaling is sowieso toegevoegd ten opzichte van de oorspronkelijke tekst. Dus niet in de kopjes, maar in de tekst zelf; dat kun je net zo makkelijk weer weghalen. Net als hoofdstukindelingen en versindelingen is het allemaal toegevoegd. Soms bijzonder makkelijk, maar soms ook hinderlijk.

Laat ik dit zeggen over die zondeval. Kijk, men zegt natuurlijk meestal dat de zondeval het punt was waarop een onvergankelijke schepping vergankelijk werd. Vergeet het maar. Want Paulus zegt in Romeinen 8 dat de hele schepping aan de vergankelijkheid is onderworpen. En niet omdat Adam dat gedaan heeft, maar om de wil van Degene die haar daaraan onderworpen heeft: God namelijk. God heeft de schepping vanaf het begin aan de ijdelheid, aan de zinloosheid, aan de leegheid onderworpen. IJdelheid is geloof ik de term uit de Statenvertaling. Dus om het heel populair te zeggen: wat we in Genesis 3 vinden, daar had je op kunnen wachten. Adam was ook geformeerd uit dat stof van die aarde, van die aarde die aan de ijdelheid is onderworpen. Aan het einde van Genesis 3 wordt na het eten van die vrucht dan ook gezegd: "Je bent uit stof genomen en je zult tot stof wederkeren." Daar was hij dus al uit genomen. Daar lag Adams oorsprong al, in dat stof van die vergankelijke aarde.

Veel meer ga ik er niet over zeggen, want daar zouden we het heel lang over kunnen hebben. Ik moet wel meer dingen laten liggen. Kijk, ik ga nu even de tekst van Genesis 3 doorlezen. Zondeval, de slang... Dat "tot stof zijt gij en tot stof zult gij wederkeren", ik heb het genoemd, maar we gaan het er niet uitgebreid over hebben. We moeten dus wat dingen laten liggen, want ik wil bij mijn onderwerp komen: waarom is Adam nu ook in deze geschiedenis een type of beeld van de Komende?

Genesis 3 vers 1: "En de slang was sluwer dan enig ander dier van het veld, dat JAHWEH God gemaakt had." JAHWEH Elohim, de Heere God in de meeste vertalingen. De slang was sluwer dan enig ander dier van het veld dat JAHWEH God gemaakt had en zij zegt tot de vrouw: "Inderdaad, God heeft zeker gezegd: Jullie zullen niet eten van enige boom in de hof?" Kijk, die slang is natuurlijk de oude slang. Zo wordt hij in Openbaring genoemd: mensenmoordenaar en leugenaar van den beginne. Dat zien we hier dus. Die slang is de vader der leugen, namelijk de duivel, de satan. En die zegt hier dat God zeker gezegd heeft dat jullie niet van enige boom in de hof zullen of mogen eten.

De vrouw spreekt terug en zegt tot de slang: "Van de vrucht van de boom van de hof eten wij. Maar van de vrucht van de boom die in het midden van de hof is, heeft God gezegd: Jullie zullen daarvan niet eten en die niet aanraken; anders zullen jullie sterven." In het midden van de hof stond volgens Genesis 2 vers 9 de boom des levens. En hier zegt de vrouw dat er een andere boom in het midden van de hof staat. Dat zegt natuurlijk iets over haar oriëntatie en haar gerichtheid. Maar in Genesis 2 vers 9 staat — ik lees dat even voor uit de Statenvertaling: "De HEERE God had alle geboomte uit het aardrijk doen spruiten, begeerlijk voor het gezicht en goed tot spijze; en de boom des levens in het midden van de hof; ook de boom der kennis des goeds en des kwaads."

Ik lees dat zo dat die boom des levens in ieder geval in het midden stond en dat er een boom van kennis van goed en kwaad stond. Of je zou het zo moeten lezen — maar mijn kennis van het Hebreeuws is niet dusdanig dat ik daar heel nadrukkelijk een keuze in kan maken — dat die beide bomen in het midden van de hof stonden. Maar dan nog is die vrouw gericht op die andere boom. Bovendien is het een beetje lastig om twee bomen precies in het midden te hebben. Taalkundig kan die boom dus niet ook de boom van goed en kwaad zijn? Nee, dat zijn wel echt twee verschillende bomen. Want in het slot van Genesis 3 worden Adam en Eva natuurlijk uit die hof gezet en wordt de hof bewaakt, in vers 24, door cherubim — wat het ook wezen mogen. Zij bewaren de weg naar de boom des levens, want ze zouden niet meer van die boom eten.

Kijk, als ze trouwens van de boom van kennis van goed en kwaad eten... "Anders zullen jullie sterven." Maar van de boom des levens zouden ze juist eten om te leven. Ik zei al: dit is zo'n gedeelte dat je niet helemaal kunt bespreken. Het roept ook altijd weer vragen op. Volgens mij had ik het er een week of twee geleden met iemand over dat die eerste hoofdstukken van Genesis zo ontzettend kort op schrift gesteld zijn. Neem maar een frase als: "In het begin schiep God de hemel en de aarde." Daar kun je toch duizenden vragen over bedenken? Het is hier zo simpel, zo basic — primitief is misschien niet het goede woord — en beknopt op papier gezet.

Kijk, als we het hebben over Jozef en over David, of neem een geschiedenis als die van Simson, daar struikel je over de details. Zijn dit miljoenboekjes? Ja, er zit een heleboel in. Ook bij Simson: bruiloften, wisselklederen, aantallen vossen, noem het allemaal maar op. Dat wordt veel kleurrijker beschreven. Hier is het echt heel basic, heel basaal. En dat roept dan ook nog wel vragen op.

Maar ja, ik moet verder. "Van de vrucht van de boom van de hof eten wij... maar van de vrucht van de boom die in het midden van de hof is heeft God gezegd: jullie zullen daarvan niet eten en die niet aanraken." Dat lees je niet eerder terug in Genesis. "Anders zullen jullie sterven." En de slang zegt tot de vrouw: "Jullie zullen niet sterven. Jullie zullen niet stervend sterven. Want God weet dat op de dag dat jullie daarvan eten, jullie ogen ontsloten zullen worden en jullie zullen zijn als God, kennend goed en kwaad."

De slang verdraait hier dus wat God zegt. Maar daar zit natuurlijk wel een kern van waarheid in, want ze zouden goed en kwaad kennen. Wat de slang natuurlijk even voorhoudt is dat hun ogen ontsloten zullen worden en dat ze zullen zijn als God. Dat is natuurlijk de leugen. Ik had het er met mijn kinderen van de week over en toen zei ik: misschien is het niet goed dat ik mijn kinderen dit wil leren, maar een goede leugen heeft altijd een kern van waarheid in zich. Anders is de leugen wel erg doorzichtig. En dat is ook wat hier gebeurt. God weet dat op de dag dat jullie daarvan eten...

Jullie ogen zullen ontsloten worden en jullie zullen zijn als God, kennend goed en kwaad. Wat overigens ook nog opvallend is, is dat hier elke keer wordt gesproken over de vrouw. De slang zegt tot de vrouw. Het is pas in Genesis 3 vers 20 dat zij voor het eerst Eva wordt genoemd. Houd dat even vast, want ik denk dat het ook niet zonder betekenis is. De slang zegt tot de vrouw: 'Jullie zullen niet stervend sterven.' In vers 2 werd zij ook al de vrouw genoemd. De vrouw zegt tot de slang en in vers 1 ook de vrouw. De vrouw, de vrouw, de vrouw. En pas in 3 vers 20 is het Eva.

Want God weet dat op de dag dat jullie daarvan eten, jullie ogen ontsloten zullen worden. Jullie zullen zijn als God, kennend goed en kwaad. En de vrouw ziet dat de boom goed is voor voedsel, begeerlijk tot spijzen. Dat hij een hunkering brengt voor de ogen en dat the boom begeerlijk is om inzicht te krijgen, om verstandig te zijn. Zij neemt van de vrucht en zij eet. En zij geeft ook aan haar man die bij haar is, en hij eet. Wat we dus zien is dat er iets wordt geactiveerd in de vrouw. Zij ziet die boom, ze krijgt een hunkering; een hunkering brengt het voor de ogen aan. De boom is begeerlijk om inzicht te krijgen of om verstandig te worden. En zij neemt van zijn vrucht en ze eet. En zij geeft ook aan haar man die bij haar is, en hij eet.

Dat is natuurlijk heel beknopt. In de Statenvertaling staat trouwens niet dat het 'de man bij haar' was. In de Statenvertaling staat zelfs: 'ook haar man met haar, en hij at.' Leon was natuurlijk een man van bewijzen. Ik kan het niet van hem weten als hij niet bij je is. Nou, ik wil gewoon naar hem toe lopen. Zij geeft ook aan haar man die bij haar was, of die met haar was, en hij eet. Wat je hier leest is heel sober. De vrouw wordt verleid door de slang en zij eet. En ze geeft aan Adam, meer staat er niet. En je leest niet dat Adam tegensputtert. Je leest ook niet dat hij zegt: 'Wat doe je nu?' Je leest helemaal niks verder. Ze geeft ook aan haar man die bij haar is, en hij eet. Dat geloof ik ook niet, maar daar komen we zo op. Nee, ik geloof niet dat Adam verleid werd door zijn vrouw om te eten. Daar komen we nog op. Zo, zullen we nu pauze houden? Nee, doorgaan!

En de ogen van beiden worden ontsloten en zij weten dat zij naakt zijn. Dus op het moment dat ze eten, worden hun ogen ontsloten, ontdekt. Hun ogen gaan ergens voor open. Nou, waarvoor? Nou, in ieder geval dat zij weten dat zij naakt zijn. Want dat is het eerste wat hen blijkbaar opvalt. In ieder geval wat er beschreven wordt. Dus het eerste wat er gebeurt wanneer zij van die vrucht eten, is dat zij gaan zien op zichzelf. Ze begonnen hun eigen tekortkomingen te zien. Ze waren gericht op God, op wat God geeft; de boom van het leven, daar aten zij van, of van andere vruchten van mijn part. En ze leefden uit Gods hand, uit wat God geeft. Maar ze aten van die boom en het eerste wat ze deden was op zichzelf zien. Ze zagen op zichzelf, ze zagen op hun tekortkomingen. Ze zagen dat ze naakt waren. Ze werden zelfbewust. Dat is tegenwoordig een deugd, hè? Dat zegt misschien ook wel wat over onze maatschappij.

Maar de ogen van hen beiden werden ontsloten en zij weten... ze beseften dat ze naakt zijn. Ja, de meeste dieren die... blijkbaar, ja. Ze hadden van de boom gegeten: de kennis van goed en kwaad. En het eerste wat ze zagen waren hun eigen en elkaars tekortkomingen. Nou, waar zou dat nu een beeld van zijn? Waar zou die boom van...

De Boom van Kennis als Uitbeelding van de Wet ↑ hoofdstukken

De boom van de kennis van goed en kwaad is zeker een beeld van de wet, want de wet geeft immers de kennis van goed en kwaad. Natuurlijk laat de wet ook zien dat wij tekortkomen. En zoals ik al zei: we gaan ook elkaars tekortkomingen zien wanneer we onder de wet leven. Paulus zegt zelfs over degenen die onder de wet leven dat ze elkaar bijten en vereten. Als je dat snel uitspreekt, zeg je dat ze elkaar bijten en vreten – opvreten namelijk. Want dat is wat er gebeurt onder de wet. Het brengt bitterheid voort; het gaat altijd over wat wel en vooral wat je moet, en natuurlijk ook wat je niet moet. En het gaat zeker over wat die ándere zou moeten en wat hij niet mag, want we hebben natuurlijk altijd nog die balken en splinters. Met een balk in je eigen oog is het altijd lastig om goed te zien, maar die splinter bij de ander weet men altijd wel te vinden.

In het voorgaande vers zagen we dat de vrouw ziet dat die boom goed is voor voedsel. De mens, en ook de godsdienstige mens, denkt dat de wet goed is als voedsel; dat het goed is om een wet te hebben. Men denkt dat die wet begeerlijk is om inzicht te krijgen, of om 'verstandig te maken', zoals andere vertalingen zeggen. Daarom eet men van die boom van de kennis van goed en kwaad, die een beeld is van de wet. Men leeft onder de wet omdat men denkt dat men daardoor inzicht krijgt en dat men daardoor verstandig wordt. Men meent dat de wet een mens opvoedt door te zeggen wat je wel en wat je niet mag.

Maar Adam en Eva waren in de hof en zij hadden moeten eten van de boom van het leven, de boom des levens, en niet van die boom van de kennis van goed en kwaad. Dan weet je meteen waar de boom van het leven natuurlijk een beeld van is: in de eerste plaats van Christus, maar je zou ook kunnen zeggen van het nieuwe verbond. Als de boom van de kennis van goed en kwaad een beeld is van de wet en het oude verbond, dan is de boom van het leven een beeld van genade en het nieuwe verbond. Het is uiteraard een beeld van Christus.

Wanneer je eet van de boom van de kennis van goed en kwaad, dan zie je dat je naakt bent. Kleding is in de Schrift een beeld van heerlijkheid. Je ziet dus dat je heerlijkheid mist als je op jezelf gaat zien. Maar zie je op Hem, op de boom van het leven, op Christus, dan leef je uit Gods belofte en uit genade. Dan leef je ook uit de belofte dat wij in Hem volmaakt zijn. Dus als je op Hem ziet, dan weet je: "Ik ben volmaakt in Hem, wij zijn volmaakt in Hem." En dan zie je elkaar niet meer naakt, om het maar met dat beeld te zeggen. De boom van het leven staat voor het verwachten van God. Dat zou het middelpunt van ons denken moeten zijn. Christus en Zijn genade zouden het middelpunt van ons denken moeten zijn; daar zouden wij van moeten eten en niet van die boom van de kennis van goed en kwaad. Ik was gebleven bij vers 7.

Vijgenbladeren en Rokken van Huid: Eigen Werk Versus Gods Genade ↑ hoofdstukken

De ogen van hen beiden worden ontsloten en zij weten dat zij naakt zijn. Wat doen ze dan? Nou, ze hechten vijgebladeren aaneen en zij maken schorten voor zichzelf. Ze gaan meteen aan het werk. Ze zagen in elkaars tekortkomingen en het eerste wat men gaat doen, is werken. Ze moesten wat; ze gingen hun tekortkomingen bedekken en maakten zich schorten van vijgebladeren. Er stonden natuurlijk veel meer bomen in die hof, waarschijnlijk ook olijfbomen, maar die hebben van die kleine blaadjes, dus dat is wat lastig. Ik zei het net al, maar dat is zo... Ik moet even terug: Eva had hier nog niet gegeten van de vrucht, maar ze had wel een vooruitziende blik dat ze lang haar moest hebben. En toen had ze nog niet eens gegeten! Maar dat knippen we er weer uit.

Nee, zij hechten vijgebladeren aaneen en maken schorten voor zichzelf. Het staat er natuurlijk ook niet voor niets dat het vijgebladeren zijn, want ze zijn groot, dus dat is praktisch. Ze geven een grote bedekking en daarin is de vijgeboom, zijn de vijgebladeren, ook een beeld van de wet. De vijgeboom is een beeld van de Joodse staat. Ik zit even om me heen te kijken of ik blikken van herkenning zie. Ja, die heb ik wel, maar dat moeten we in de pauze dan even opzoeken. Even googelen. Een vijgeboom heeft in verhouding met andere bomen ook wel grote bladeren, maar een vijgeboom is een beeld van de Joodse staat. We lezen bijvoorbeeld in de Evangeliën dat de Heer Jezus een vijgeboom vervloekt en Hij zegt: "Aan u zij geen vrucht meer tot in de aion." Die vijgeboom is natuurlijk een uitbeelding van Israël dat geen vrucht droeg en ook geen vrucht meer zou dragen tot in de aion. In Matthäus 24 lezen we dat de vijgeboom zal uitbotten of uitlopen, en daar is het een uitbeelding van het herstel van Israël. Die vijgeboom die is nu verdord, vervloekt, terzijde gesteld en dood, maar die zal weer uitlopen.

Is dat ook niet eigenlijk onmogelijk? Ja, misschien staat het er meerdere keren, maar ik ken in ieder geval een gelijkenis waar een vijgeboom in een wijngaard wordt gezet. We hebben het hier natuurlijk over gelijkenissen gehad. Een wijngaard is een uitbeelding van de belofte van God. Een wijngaard geeft druiven, maar de bedoeling is dat een wijngaard wijn voortbrengt: nieuw leven. Een wijngaard is een belofte van leven, van nieuw leven. En dan wordt er in die gelijkenis een vijgeboom geplant in die wijngaard. Israël ontving dus de belofte van Abraham; dat is de uitbeelding. De vijgeboom is een beeld van Israël dat geplant wordt in die wijngaard, in die belofte. En dan gebeurt er zoiets als dat de heer van die wijngaard kwam, naar die vijgeboom keek en zei: "Er groeit geen vrucht aan." Toen zei de heer van de wijngaard: "Ik kom volgend jaar terug en als er dan nog geen vrucht aan groeit, dan hak ik hem om." En dat is gebeurd. Dat is een beeld van de terzijdestelling van Israël, van de Joodse natie.

Maar in de toekomst, zo staat in Matthäus 24: "Leer van de vijgeboom." Als die vijgeboom weer gaat uitlopen, dan is de zomer, het koninkrijk, nabij. De afgehouwen stronk van Isaï? Ja, dat is weer wat anders, dus daar gaan we het een andere keer over hebben. Maar zij maakten dus van die vijgebladeren schorten. Zacheüs, ja, die bedekte zich ook met vijgebladeren. Alleen waren er een beetje veel; hij pakte meteen de hele boom en daar ging hij in zitten. Maar dat was een wilde vijgeboom, als ik het goed heb. En wilde vijgebomen zijn onvruchtbare vijgebomen. Dat is ook weer een beeld, want er zou geen vrucht aan groeien tot in de aion. En Jezus zegt: "Zacheüs, kom eens uit die boom, want Ik moet in jouw huis zijn." Hoe staat het er? "Ik moet heden in uw huis verblijven." Hij moest dus niet in die ongelovige Joodse staat zijn, nee, Hij moest in zijn huis komen. "Wiens huis wij zijn", zeg ik dan met de woorden van de brief aan de Hebreeën.

Dus ja, dat is de vijgeboom en dat zijn de vijgebladeren, ook als uitbeelding van de wet. Nou, dat is zo'n beetje kort de geschiedenis van Genesis 3, Adam en Eva in de hof. Dan ga ik nog even een sprongetje maken, want ik was niet van plan om het hele hoofdstuk te behandelen, maar ik ga naar vers 21. Ik sla dus echt wat verzen over. We hebben het natuurlijk over die schorten van vijgebladeren die zij zelf maakten, maar hier staat dan: "En JAHWEH Elohim maakt voor Adam en voor zijn vrouw rokken van huid" — schorten van huid — "en Hij kleedt hen." Dus hier lees je hoe God die vijgebladeren, als uitbeelding van eigen werk, wegdoet. Weg met het werk van de wet en de eigen gerechtigheid. Je ziet hoe God die wegdoet en hoe God de mens zelf bekleedt. En daar moest natuurlijk een dier voor sterven. Want ze werden bekleed met schorten of rokken van vellen, van huid; dat hangt een beetje van de vertaling af. Maar in ieder geval moest daar een dier voor opgeofferd worden. Dat is natuurlijk ook een uitbeelding van Christus die moest sterven, en hoe God de mens overkleedt met Christus. Men heeft Christus aangedaan; wij zijn met Christus overkleed. Dat is wat Paulus naar voren brengt in zijn brieven.

Het was dus zo: de mens zoekt — dat is ook Romeinen 10, daar wordt het van Israël gezegd — zijn eigen gerechtigheid op te richten en daardoor zijn zij aan Gods gerechtigheid voorbijgegaan. Gods gerechtigheid is namelijk Christus. Dát is Gods gerechtigheid en daarmee zou een mens overkleed worden, en niet met die bedekking van eigen werk. Dat leidt tot niets. Nou, tot zover even in Genesis 3. Ik heb al wat toespelingen gegeven over de betekenis. Nog even over de vrouw, die consequent "de vrouw" wordt genoemd.

De Vrouw als Uitbeelding van Israël en de Hele Schepping ↑ hoofdstukken

De vrouw is eigenlijk altijd een uitbeelding van Israël. In de smalle toepassing betreft het Israël, maar in de wat bredere toepassingen is zij een uitbeelding van de hele schepping. Maar hier is zij ook een uitbeelding van Israël dat onder de wet kwam, namelijk door te eten van de boom van kennis van goed en kwaad; want die boom is een uitbeelding van de wet.

Ik ken heel wat voorbeelden van vrouwen die Israël symboliseren. In het boek Hosea wordt dat bijvoorbeeld letterlijk gezegd; daar betreft het een hoer. Maar er zijn er nogal wat, neem Naomi in het boek Ruth, enzovoorts. De vrouw is echter niet alleen een uitbeelding van Israël. Overigens is Israël natuurlijk ook de vrouw waarmee God — de Man — in het huwelijk trad onder het oude verbond. Dat is dus al een man-vrouwrelatie.

Eva is echter ook een uitbeelding van de hele schepping, het vrouwelijke. Dat hoef ik denk ik niet toe te lichten, maar het vrouwelijke staat voor de uiterlijke dingen. Een vrouw is over het algemeen ook meer gericht op uiterlijke dingen dan de man. Er zijn natuurlijk altijd uitzonderingen, maar die uitzonderingen zijn niet de regel. Over het algemeen is het zo dat de vrouw meer gericht is op het uiterlijk. Het vrouwelijke in de Schrift — vergeef me, dit is geen moderne visie, maar we komen daar straks nog wel op — is ondergeschikt aan de man.

In de schepping vinden we dit ook terug. Ik zeg wel dat de vrouw een beeld van Israël is en dat Israël onder de wet kwam, maar ook van de schepping kun je zeggen dat zij ondergeschikt is. Wellicht niet direct aan dé wet van Mozes, maar wel aan wet an sich, aan wetmatigheden. De hele schepping hangt aan elkaar van wetmatigheden. In de Schrift wordt de wet ook wel genoemd: 'de eerste beginselen van de wereld'. De eerste beginselen van deze wereld bestaan uit wet. Niet per se dé wet, maar gewoon wetmatigheid. Deze wereld bestaat uit wet en wetmatigheden en mensen worden altijd weer onderworpen aan wetten.

Is het een dan het gevolg van het andere? Daar hebben we ook een overheid voor natuurlijk. Hoe ik dat bedoel? Nou, ook wat betreft wetmaatregelen. Als ik straks hier van het dak af spring, dan kom ik hard neer. Dat zou je natuurwetten kunnen noemen, maar de gehele schepping bestaat uit wetmatigheden, natuurwetten, stellingen zoals de stelling van Pythagoras en regels. En naast die wetmatigheden hebben we ook overheden die ze bedenken. Uiteindelijk is elk mens toch ook wel een beetje religieus. Zelfs een atheïst heeft zichzelf een wet opgelegd. Dat vind je overal; bijgelovigheid in dat geval. Mensen maken keuzes en die keuzes zijn afhankelijk van wetten.

De vrouw is een beeld van Israël, maar de vrouw hier in de geschiedenis van Genesis is ook een beeld van deze wereld. De eerste keer dat de vrouw niet meer 'vrouw' wordt genoemd, maar 'Eva', is in Genesis 3 vers 20. Daar noemt Adam zijn vrouw Eva, want zij zou de moeder van alle levenden worden. Oftewel, hier wordt gezegd dat zij alle levenden representeert, want zij zou daar de moeder van zijn; de moeder van deze hele schepping. Eva betekent ook zoiets als 'leven' of 'levensbron'. Dat is een naamsverandering. Eerst heette ze nog 'Maninne', wat 'vrouwelijke man' betekent. Maar nu wordt zij de moeder van alle levenden genoemd. Ook hieruit concludeer ik dat zij een beeld is van heel de schepping. Ze staat model voor alle levenden en alle zondaren die onderworpen zijn aan de slang, onderworpen aan de god van deze aeon, de god van deze eeuw.

Adam betekent ook 'mens'. Die vrouw is een beeld van Israël of, breder gezien, van de schepping. Maar Adam, dat hadden we al gezien, is een type van Christus. Dat lazen we in Romeinen 5. Ik heb het vers nog maar een keer afgedrukt. Ik zit te denken dat we nu misschien beter even pauze kunnen houden. Het is een goed moment voor een onderbreking. Laten we dat even doen.

Romeinen 5: de Heerschappij van de Dood Vanaf Adam ↑ hoofdstukken

We waren gebleven in Romeinen 5; althans, daar was ik weer aangeland. Ik heb het vers al even aangehaald om te laten zien dat Adam een beeld, een type is van de komende. Ik heb dit vers er ook bij geprojecteerd. In Romeinen 5 wordt in vers 12 gezegd dat de zonde door één mens de wereld is binnengekomen en door de zonde de dood, en dat de dood tot alle mensen doorgegaan is, waarop allen zondigden.

Dan gaat Paulus uitleggen dat er tot op de wet zonde in de wereld was, maar zonde wordt niet in rekening gebracht als er geen wet is. Dus tot aan de wet, laten we zeggen van Adam tot Mozes, werd er wel gezondigd, maar zonde kun je niet in rekening brengen als er geen wet is. Ik bedoel: als er niet is gezegd dat je iets niet mag doen, dan kun je daar ook geen consequenties aan hangen, om het zo te zeggen. Maar er staat: de dood heeft ook geheerst vanaf Adam tot aan Mozes, ook over degenen die niet zondigden in de gelijkenis van de overtreding van Adam, die een type is van de komende. Dus ook in de periode dat er geen wet was en dat er niet overtreden werd zoals men onder de wet overtrad, ook toen stierven de mensen. Dat wordt hier door Paulus gezegd.

Adam had natuurlijk ook een verbod dat hij niet van die boom zou eten. Onder Mozes kwam de wet en dat was een hele serie van geboden en verboden. Maar de dood heeft ook geheerst vanaf Adam tot aan Mozes, ook over degenen die niet zondigden in de gelijkenis van de overtreding van Adam. Dus ook zij die niet onder de wet of onder een gebod zondigden, stierven. Dat wordt hier eigenlijk gezegd. In Romeinen 2 zegt Paulus dat degenen die zonder wet gezondigd hebben, zonder wet geoordeeld zullen worden, namelijk ook door het geweten; en degenen die onder de wet gezondigd hebben, zullen door de wet geoordeeld worden. Dat kunt u daar maar eens nalezen.

Maar hier gaat het dus ook over degenen die niet zondigden in de gelijkenis van de overtreding van Adam. De overtreding van Adam, die een type is van de komende. Adam is hier dus een type van Christus, en dat zei ik aan het begin ook gelijk al. Dat wordt in één adem genoemd met zijn overtreding: dat Adam een type is van de komende, namelijk van Christus. Ja, hier wordt toch op zijn minst gesuggereerd — laat ik het aan de veilige kant houden — dat Adam juist in zijn overtreding een type is van Christus. Een andere schriftplaats van Paulus, in 1 Timotheüs, werpt hier veel licht op als u het mij vraagt.

Timotheüs 2: Adam Werd Niet Misleid, maar Koos Bewust ↑ hoofdstukken

Dan gaat het ook weer over man en vrouw, mannelijk en vrouwelijk. Ik ga voorbij aan het voorgaande, aan het verband. Het gaat hier over man-vrouw en daar valt heel veel over te zeggen. Misschien moeten we daar gewoon eens een keer een hele bijbelstudie over hebben: over mannelijk en vrouwelijk. Maar dit botst natuurlijk nogal met ons westerse, moderne denken. Het gaat me nu ook niet om de hele uiteenzetting, maar over een uitspraak die Paulus hier specifiek doet. Hij zegt: "Ik sta niet toe dat een vrouw onderwijst of domineert over een man, maar zij moet in alle rust zijn." Want eerst werd Adam gemodelleerd, daarna Eva.

Gemodelleerd. Ik heb dat woord laten staan. Ik wilde het eerst weghalen en vervangen door hoe het in de Statenvertaling stond: eerst werd Adam geschapen en daarna Eva. Het gaat dus over volgorde. Maar dat modelleren is wel mooi, want de enige andere keer dat dit woord voorkomt is in Romeinen 9 vers 20. Dan gaat het over de pottenbakker die een vat modelleert. Een pottenbakker werkt met klei. We hadden het net ook al over Adam, dat hij geformeerd werd uit het stof der aarde. Nou, dat zijn wij dus: klei. Dat is Adam en dat zijn wij: klei in de hand van de pottenbakker, en dat wordt gemodelleerd. Eerst wordt Adam gemodelleerd, gemaakt, geschapen – hoe je het wilt zeggen – en daarna Eva. Dat gaat dus over volgorde.

En dan staat er: "En Adam werd niet verleid." Niet door de slang, maar ook niet door zijn vrouw. Is "misleid" wat anders? Ja, als een vrouw verleidt, dan denk je toch aan andere dingen. Ik voel aan wat u bedoelt. Adam werd niet verleid. Ik zie verder niet veel over de opbouw van dat woord, maar we gaan even snel kijken waar het voorkomt. Hier zegt de NBG ook misleiden, en dan staat er ook verleiden. Nou ja, daar moeten we nog eens in duiken. Als je verleid wordt, dan is het niet altijd misleiding. Bij misleiden word je op het verkeerde been gezet, en bij verleid worden geef je toe aan iets waarvan je weet dat het verkeerd is en daar ga je toch in mee. Maar over de vrouw kunnen we zeggen dat zij... hier staat dan wel meteen het woord misleiding achteraan. En daar staat nogal een voorzetseltje voor dat woord: *epatete*. Dan kan die andere bij ons wel beter tot zijn recht komen als "misleid".

Adam zal best verleid zijn door Eva, maar ik weet niet of dat hier het geval was in Genesis 3. Adam werd niet verleid, maar de vrouw is door misleiding in overtreding gekomen. Dat lijkt me de uitleg van wat dan wel verleiding is. Hier staat dat de vrouw is misleid en daardoor in overtreding gekomen, maar er staat dat Adam niet werd verleid. We hebben net diverse gedeelten gelezen. Er staat zoiets als: de vrouw die door de slang misleid wordt en die boom zag, begerig om aan te zien enzovoort. En vervolgens staat er dat ze at en dat ze ook aan Adam gaf, die bij haar was, en hij at ook. Meer staat er niet. Ze gaf het ook aan Adam die bij haar was en hij at. Meer staat er niet, maar Adam werd niet verleid, staat hier.

Ik zei toen we in Genesis waren al dat je wel zou willen weten wat er allemaal gezegd is. Toen ik het verhaal met de kinderen las, zeiden ze: "Maar zei Adam dan niet: waarom doe je dat nou? Dat moeten we niet doen!" Ja, dat zijn dingen die bij ons natuurlijk opkomen. Maar Adam werd niet verleid. Waarom at hij dan? Het werd hem aangeboden. Het moest toch zo gaan; dat zou een antwoord kunnen zijn. Maar hij werd niet verleid. De vrouw is door misleiding in overtreding gekomen, maar waarom overtrad Adam dan? Hij werd niet misleid, dus de conclusie – daar kom ik zo nog op terug – is dat hij het bewust deed. Hij deed het bewust. Want hij werd niet verleid, hij werd niet misleid; hij maakte de keuze om te eten. Hij deed het gewoon.

Misschien wist hij niet dat het van die boom was? Ja, maar nu gaan we dingen inleggen. Hij nam zijn verantwoordelijkheid. Dat vind ik nog wel een goede. Wat zou er gebeuren als hij het niet gedaan had? Vroeg ik gisteren aan Fem: wat zou er gebeuren als hij het niet gedaan had? Want ik had dat hele verhaal gelezen over dat zij uit de hof werden gejaagd. Wat zou u zeggen, meneer? Of het zijn tekortkoming zou zijn geweest? Nou, zij zou zelfs ook dat... ik slik hem in. Dat is in ieder geval een uiterste consequentie. Wellicht... maar wat zou er gebeuren als ze van die vrucht aten? Ten dage dat je daarvan eet, zul je sterven. Dus Eva zou sterven en hij niet. Eva zou uit de hof gezet worden, hij niet. Hij zou zijn vrouw kwijt zijn. Als hij niet gegeten had, dan was hij zijn vrouw verloren. Om het zo te zeggen: dan was hij zijn vrouw verloren.

Dus Adam ging bewust met Eva mee. Adam werd niet verleid, maar de vrouw is door misleiding in overtreding gekomen. En in die overtreding is Adam een beeld, een type van de Komende, namelijk van Christus. Adam is een beeld van Christus door bewust mee te gaan in wat Eva deed. Kijk, God kwam in zijn Zoon.

De Laatste Adam: Christus Gaf Zich over voor Zijn Vrouw ↑ hoofdstukken

In de laatste Adam, in Christus, zien we hoe Hij Zich richtte tot Israël, of breder gezien tot deze wereld. Hij vernederde Zichzelf en Hij gaf Zich over aan de vrouw – aan Israël of aan de schepping. En zoals Adam zich overgaf omdat hij zijn vrouw liefhad, zo gaf Christus Zich over omdat Hij Zijn vrouw liefhad. Vul maar in of je voor de vrouw Israël wilt invullen of de schepping; het is beide waar. Hij gaf Zich over om één te worden met Zijn vrouw. Om één te zijn, om één te blijven, hoe je het ook wilt zeggen. Maar daartoe gaf Hij Zich over.

Ik ga niet alle schriftplaatsen langs, maar ik noem er een paar. Noteer ze en zoek ze op, of check later die PowerPoint nog eens even. Er worden echt wezenlijke dingen over gezegd in het Nieuwe Testament, in de brieven van Paulus. Bijvoorbeeld over Christus die kwam onder de wet om degenen die onder de wet waren te verlossen. Adam at van de boom van kennis van goed en kwaad, die een beeld is van de wet. Christus kwam onder de wet om degenen die onder de wet waren – die namelijk al gegeten hadden – te verlossen. Dit gaat natuurlijk over Israël, maar Christus kwam onder de wet om degenen onder de wet te verlossen.

Christus kwam in gelijkheid van zondig vlees. Kijk, wij hebben er soms moeite mee om in de overtreding van Adam wellicht een uitbeelding van Christus te zien, maar de Schrift zegt dat Hij kwam in gelijkheid van zondig vlees. Daar ga ik straks nog iets aan toevoegen, want daar is het laatste woord nog niet over gezegd, maar dit staat er in Romeinen 8 vers 3. Hij werd voor ons tot zonde gemaakt, dat is 2 Korinthiërs 5 vers 21. Hij is ons in alle opzichten gelijk geworden, zegt Hebreeën 4 vers 15. Hij kwam, Hij gaf Zich over, Hij kwam tot Zijn vrouw en Hij werd de vrouw in alles gelijk. Inderdaad los van zonde; Hij zondigde niet, maar verder werd Hij ons in alles gelijk. Hij is ons in alle opzichten gelijk geworden, uitgenomen of los van zonde.

In Filippenzen 2 staat echt een hele opsomming: Hij ontledigde Zich, nam de gestalte van een slaaf aan, is de mensen gelijk geworden, heeft Zichzelf vernederd en is gehoorzaam geworden tot de dood. Adam wist: ten dage als ik daarvan eet, zal ik de dood sterven. Christus wist: als Ik de opdracht van Mijn Vader volg, dan zal Ik sterven. Hij ontledigde Zich, Hij nam de gestalte van een slaaf aan. Adam wist dat Eva gevallen was, hij wist dat Eva gezondigd had en hij wist dat Eva zou sterven. En Adam maakt de bewuste keuze om haar gelijk te worden, om te delen in de positie die Eva zou krijgen.

Hij ontledigde Zich, nam de gestalte van een slaaf aan, is de mens gelijk geworden en heeft Zichzelf vernederd. Adam wist: als ik daarvan eet zal ik sterven, namelijk vernederd worden. Dan zal ik sterven. En hij is gehoorzaam geworden tot de dood. Dat wordt over Christus gezegd, maar zoiets zou je over Adam ook kunnen zeggen: dat hij niet aan God gehoorzaam geweest was, maar wel meegegaan was met zijn vrouw en daardoor deelde in haar positie tot de dood. Niet de bedoeling, nee. Zo zou je het kunnen zeggen, maar daar zou je ook wel een "maar" achter kunnen zetten natuurlijk. Het was een package deal, hè? Alles zat daarbij in, en dat is heel veel wat daarbij in zat.

Er zijn nogal wat schriftplaatsen die iets zeggen over Adam en Eva in de brieven van Paulus. Ik kwam op deze, want ik heb het nu voornamelijk gehad over het feit dat Adam een beeld is van Christus en de vrouw als uitbeelding van Israël of van de hele schepping. Maar Adam en Eva worden in het Nieuwe Testament, in de brieven van Paulus, ook voorgesteld als een beeld van Christus en de gemeente.

Het Grote Geheimenis van Christus en de Ecclesia ↑ hoofdstukken

Christus en zijn lichaam. Hier zegt Paulus tegen de Korinthiërs: "Want ik verbind jullie aan één man om jullie als een zuivere maagd aan Christus te presenteren." Weet je dus wie die man is? Die man is Christus en ik verbind jullie aan één man; dat is die maagd die aan Christus wordt gepresenteerd. Dus man en vrouw. Ik verbind jullie aan één man, om jullie als een zuivere maagd aan Christus te presenteren. Maar ik vrees... Hier gaan natuurlijk al hoofdstukken aan vooraf, sterker nog, bijna twee brieven. Dit is de tweede Korinthiërbrief, hoofdstuk 11. Maar ik vrees dat misschien, zoals de slang met haar sluwheid Eva misleidt, jullie gedachten van de eenvoud en de zuiverheid tot Christus verdorven zullen worden. Want indien er iemand komt die een andere Jezus predikt, die wij niet prediken, of jullie een andere geest in ontvangst nemen die jullie niet in ontvangst namen, of een ander evangelie dat jullie niet ontvangen, dan verdragen jullie dat zeer goed, zegt Paulus tegen de Korinthiërs.

Wat hij hier eigenlijk zegt is: jullie zijn als een zuivere maagd ten opzichte van Christus, man en vrouw. En wat hij dus eigenlijk zegt is: als er andere mannen langskomen met een andere boodschap, dan hebben jullie daar geen moeite mee. En hij vergelijkt dat met de verleiding van Eva die door de slang verleid werd. Als je hier goed over nadenkt, is het echt messcherp van Paulus wat hij hier naar voren brengt. Want het hoofdstuk gaat over dwaalleraren die daar kwamen en die een andere boodschap verkondigden dan Paulus verkondigde. En hij zegt: wat zij doen, dat is het woord van de slang, en het is net als de slang die Eva verleidde zoals jullie nu verleid worden. Want er komen mensen met een andere boodschap, die een andere Jezus prediken, en dat verdragen jullie heel goed, dat vinden jullie wel wat, dat spreekt jullie wel aan. Het zal ook wel over begeerte gegaan zijn, denk ik dan, want Eva zag die boom aan en dacht... hoe stond het er? "Begeerlijk om verstandig te maken."

In vers 13 noemt hij die andere boodschap. Ik zal het voorlezen uit de Statenvertaling: "Want zulke valse apostelen" – pseudo-apostelen staat er – "zulke valse apostelen zijn bedrieglijke arbeiders, zich veranderende in apostelen van Christus." Een afgevaardigde van Christus. En dan zegt hij: "Het is geen wonder, want Satan zelf verandert zich in een engel des lichts." Kijk, dus het is echt messcherp wat Paulus hier naar voren brengt. Hij heeft het over dwaalleraren die een andere boodschap verkondigden en hij zegt dat dat net is als de slang die Eva verleidde. Hij zegt: "Maar jullie zouden hier als een zuivere maagd... behoren jullie tot Christus? Jullie zijn de vrouw van die man." Paulus vergelijkt dus de prediking van anderen met het woord van de slang en dat is messcherp.

Nog één schriftplaats in Efeze 5, dat is nogal een lang gedeelte wat gaat over man en vrouw als uitbeelding van Christus en de gemeente. "Mannen, heb je vrouw lief, zoals Christus de uitgeroepen vergadering..." De Ecclesia is het Griekse woord, gemeente. Dat Ecclesia betekent letterlijk: 'ek' is 'uit' en 'klesia' – van 'to call' in het Engels – is 'roepen'. Dus dat wat uitgeroepen wordt. Maar er zit ook iets van een vergadering in. God roept zich weliswaar een volk uit de natiën voor zijn naam, om een schriftplaats aan te halen uit Handelingen 15. Hij roept uit alle volken, uit alle natiën, roept Hij een volk voor zijn naam. En waar dat volk, of een deel van dat volk samenkomt, dat is Ecclesia: uitgeroepenen. En vandaar de uitgeroepen vergadering. Of je dat nu met een paar duizend doet of met tien of vijftien, dat doet er niet toe. Het deel vertegenwoordigt het geheel, zegt men dan wel. De Ecclesia, daar waar men samenkomt.

Mannen, heb je vrouw lief zoals Christus de Ecclesia liefheeft en zichzelf overgeeft voor haar. Dit heb ik dan grijs gelaten omdat ik... ik lees het wel, maar verder ga ik er niet op in. Dat doen we een andere keer wel weer. "...om haar te heiligen wanneer Hij haar reinigt in het waterbad met zijn woord." Het is het woord dat ons reinigt. Zijn woord. "...om zo zelf voor zichzelf een glorieuze uitgeroepen vergadering, een Ecclesia, te presenteren zonder vlek of rimpel of iets dergelijks, maar dat zij heilig en smetteloos is." Dus hier wordt man en vrouw vergeleken met Christus en de Ecclesia. Man en vrouw zijn een uitbeelding van Christus en de gemeente, de Ecclesia. En Paulus gebruikt dat beeld van Christus en zijn lichaam als voorbeeld voor man en vrouw. Zo zijn ook de mannen verschuldigd hun vrouw lief te hebben als hun eigen lichaam. Want daar komt het op neer: dat man en vrouw één zijn. Zo zijn ook de mannen verschuldigd hun vrouw lief te hebben als hun eigen lichaam. Wie zijn vrouw liefheeft, heeft zichzelf lief, want niemand haat ooit zijn eigen vlees, maar hij voedt en koestert het, zoals Christus de uitgeroepen vergadering, de Ecclesia, omdat wij leden van zijn lichaam zijn. Wij zijn één lichaam met Christus.

En Paulus zegt: "Nou, man en vrouw dat is ook één lichaam." Dat is ook één, één vlees. En dan zegt hij ook – maar dit zijn woorden niet uit Genesis 3, maar uit Genesis 1 – "Daarom zal een man zijn vader en moeder verlaten en samengevoegd worden aan zijn vrouw, en de twee zullen tot één vlees zijn. Dit geheim is groot" – deze verborgenheid, dit geheimenis – "maar ik zeg het met het oog op Christus en de gemeente, en de uitgeroepen vergadering." Man en vrouw, binnen het huwelijk natuurlijk. Daar waar man en vrouw samenkomen, is dat een uitbeelding van Christus en de Ecclesia. En Christus geeft zich over voor die Ecclesia, zoals Adam zich overgaf aan zijn vrouw.

We hadden het er net in de pauze al even over: Adam werd door God in een diepe slaap gebracht. En God zag dat Adam alleen was. Hij gaf al die dieren namen, maar die dieren waren allemaal stelletjes, maar Adam was alleen. Dan staat er in Genesis dat God Adam schiep, mannelijk en vrouwelijk schiep Hij hem. Blijkbaar was Adam – ik ga er nu heel snel doorheen hoor – maar blijkbaar was Adam mannelijk en vrouwelijk. Mannelijk en vrouwelijk schiep Hij hem. En wat God deed? God bracht een diepe slaap over Adam en dan lees je in de vertaling dat Hij een rib uit hem nam. Maar daar staat een Hebreeuws woord, wat was het? Tsela? Ja, tselo. En dat betekent zoiets... men zegt ook wel: dat betekent zijde, dus er werd gewoon een helft van hem weggenomen. Maar anderen zeggen dat het een hoekvormig orgaan is en dat het de ruimte is waarin de baarmoeder zich ook bevindt. Dus wat God uit Adam nam, was dat deel, namelijk het vrouwelijke deel. Ja, daar werd – om het oneerbiedig te zeggen – een vrouw omheen gemaakt. Een omhulsel met dat lange haar wat op het plaatje stond en zo. Maar daarom zijn man en vrouw één, omdat de vrouw uit de man genomen is. Daarom zal een man zijn vader en zijn moeder verlaten en zijn vrouw aanhangen, en die twee zullen tot één vlees, die zullen tot één zijn, tot één vlees zijn.

En dan zegt Paulus: "Ja, maar dit geheim, deze verborgenheid is groot." Niet dat Eva uit Adam was genomen, want dat was geen verborgenheid; dat vinden we letterlijk beschreven in Genesis. Maar hij zegt: "Ik spreek, ik zeg dit met het oog... ik spreek over Christus en over de gemeente." Want daar had hij het al over in vers 25. Hij zegt: "Man en vrouw zijn één, ik spreek over Christus en de gemeente. En daarom zal een man zijn vader en zijn moeder verlaten en zijn vrouw aanhangen, want man en vrouw zijn één en dat spreekt van Christus en de gemeente."

Die ook één is. Wij zijn één en wij zijn leden van Zijn lichaam. Daarom geeft Christus Zich over voor haar, voor Zijn lichaam. Daarom zou een man zich overgeven voor zijn vrouw. En daarom gaf Adam zich over voor zijn vrouw, Eva, want zij was uit hem genomen. Zij was één met hem. Zij moest wel.

Is dit naar de Statenvertaling gegeven? Volgens mij is dit de vertaling van de Geschriften. Oh, van die interlineair-vertalingen. Ja, om Zichzelf een glorieuze uitgeroepen vergadering te presenteren. Dat gaat zeker gebeuren. Dat gaat zéker gebeuren. Nou, dat doet Hij al. Hij presenteert Zichzelf een glorieuze Ecclesia, een uitgeroepen vergadering, zonder vlek of rimpel, want wij zijn volmaakt in Hem.

Kijk, de toekomstmuziek is niet dat Hij Zich een uitgeroepen glorieuze vergadering presenteert voor Zichzelf die heilig en smetteloos is, want dat doet Hij nu al. De toekomstmuziek is dat dit allemaal openbaar gaat worden. Wanneer Hij verschijnt in heerlijkheid, zullen wij als Ecclesia, als Zijn lichaam, met Hem verschijnen in heerlijkheid. Dan zal iedereen dat zien; dan wordt het pas openbaar.

Maar dat betekent niet dat we daar nu niet uit zouden leven. Daar leven we juist wel uit, want dat maakt het leven een stuk makkelijker en mooier. Dat is gewoon een mooie waarheid. Daar leven wij uit en dat zouden we elkaar ook moeten voorhouden. Niet elkaars tekortkomingen benadrukken omdat we naakt zijn, om die vervolgens te gaan bedekken. Nee, we rekenen gewoon niet met die tekortkoming, want wij zien elkaar zoals God ons ziet in Christus: namelijk volmaakt in Hem. En dat geldt niet alleen voor jezelf, maar ook voor de ander.

Ja, we hebben het wel in ons om lekker dwars te liggen. Dat durf ik niet te ontkennen. Er is zoveel in de wereld wat ons richt op onszelf, waardoor we wellicht de neiging zouden hebben om ons vijgenbladeren om te binden. Maar wij zouden elkaar moeten richten op wat God hier over ons zegt.

Is dat de tijduitkoop waarover in Efeze 5 wordt gesproken, met dat uitzicht? Ja, dat is volgens mij ook echt Efeze 5. Want daar had André het over in een stukje over de opstanding. Ik heb nog niet zo 1, 2, 3 op mijn netvlies in welk verband dat precies staat, maar dat zoeken we zo nog even op. Maar toen ging ik daar eens over denken. Oké, zullen we het voor nu hierbij laten?

📖 Categorie: Studies