In Kolossenzen 1 geeft Paulus een indrukwekkende beschrijving van de Zoon van Gods liefde. God heeft Hem gesteld tot Eerste van de oude en de nieuwe schepping. Heel Gods voornemen met Zijn schepping, volbrengt Hij in, en door, Zijn Zoon. Dit plan omvat de hele schepping. Vandaar dat de Statenvertaling boven dit gedeelte heeft gezet: “de heerlijkheid van Christus en Zijn evangelie”.
In dit tweede deel komt naar voren wat het geheim is dat Paulus mocht bekendmaken onder de natiën. Welke rol speelt de ecclesia, het lichaam van Christus in Gods plan met de schepping
In dit tweede deel komt naar voren wat het geheim is dat Paulus mocht bekendmaken onder de natiën. Welke rol speelt de ecclesia, het lichaam van Christus in Gods plan met de schepping
De bespreking van Kolossenzen 1:21-29
📖 Samenvatting, hoofdstukken & uitgeschreven tekst
“Wat dat geheim dus inhoudt, wat die verborgenheid inhoudt, is dat de gelovigen uit de natiën in alles delen wat aan Christus Jezus beloofd is.”
⏱️ Hoofdstukindeling van deze studie:
- Inleiding en het Lezen van Colossenzen 1
- Het Al Geheel Verzoenen
- Heilig en Smetteloos Gepresenteerd Door het Woord
- Gefundeerd en Vast in het Geloof
- Paulus' Lijden voor het Lichaam van Christus
- Het Woord van God Compleet Maken
- De Onthulling van het Mysterie (het Geheim)
- Christus Onder de Natiën, de Hoop Der Heerlijkheid
- Zwoegen Naar Zijn Inwerking
Inleiding en het Lezen van Colossenzen 1 ↑ hoofdstukken
Zo, daar ben ik weer. Ja, twee weken achter elkaar en zoals ik de vorige keer al aangaf, geeft mij dat de gelegenheid om eens een onderwerp te bespreken wat me echt niet in één keer gaat lukken. Dat zal wel best pittig zijn om dat in twee keer te doen. Kolossenzen 1, daar hebben we de vorige week over gesproken en ik ga daar nu gewoon in verder. We hebben de vorige keer vers 13 tot 20 van Kolossenzen 1 besproken en ik ga nu dus verder bij vers 21.
Wat ik wel wil doen, is de verzen die we de vorige keer besproken hebben even doornemen. En daar moet ik nog bij zeggen dat iemand uit jullie midden – hij is hier niet deze ochtend – mij de tip gaf om gewoon eens het hele gedeelte van tevoren te lezen. Vaak is het zo dat, tenminste dat doe ik dan, je meteen vanaf de aanvang het vergrootglas erop legt en de analyse induikt. Het was Rijtse die vorige week tegen me zei: "Het is ook wel eens goed om even een paar stappen terug te nemen en het geheel te overzien, dus ook het geheel eens te lezen." En meestal als spreker doe ik dat dan niet omdat je het idee hebt dat het toch weer tijd kost. Maar Rijtse heeft me beloofd dat het aan het eind onderaan de streep tijd oplevert. Dus als dat niet zo is, dan weten jullie waar jullie terecht moeten. Niet bij mij in ieder geval. *Don't shoot the messenger.* Maar ik ga dus het gedeelte lezen vanaf vers 13 tot het einde van het hoofdstuk. Nou, dan gaan we eens kijken hoe dat bevalt.
Kolossenzen 1, vers 13: Hij die ons redt vanuit de autoriteit van de duisternis en Hij plaatst ons over in het koninkrijk van de Zoon van Zijn liefde. In wie wij de vrijkoping hebben, de bevrijding van de zonden. Hij is de afbeelding van de onzichtbare God, de eerstgeborene van de gehele schepping. Want in Hem wordt het alles geschapen, in de hemelen en op de aarde, het zichtbare en het onzichtbare, hetzij tronen, hetzij heerschappijen, hetzij overheden, hetzij autoriteiten. Het alles is door Hem en tot Hem geschapen. En Hij is vóór alles, en alles staat samen in Hem. En Hij is het hoofd van het lichaam, van de ecclesia. Hij is het begin, de eerstgeborene uit de doden, opdat Hij in alles de eerste zou zijn. Want een gehele volheid heeft een welbehagen om in Hem te wonen. En door Hem geheel te verzoenen, het al of het alles, tot in Hem. Hetzij wat op de aarde is, hetzij wat in de hemel is, vrede makende door het bloed van Zijn kruis.
Tot zover heb ik de vorige keer besproken en wat hier geschilderd wordt is de Zoon van Gods liefde, het beeld van de onzichtbare God; Ron zei het ook al even. Geweldig en wat we elke keer teruglezen in dit gedeelte is hoe Hij allesomvattend is. Ik probeer een woord te zoeken dat het ook samenvalt, maar Hij is het begin van alles, Hij is vóór alles. Alles heeft zijn samenhang in Hem. Hij is de eerste van zowel de oude als de nieuwe schepping.
En dan lees ik verder: Ook jullie waren eens vervreemd en vijanden in de denkwijze door boze werken. Nu echter verzoent Hij jullie in het lichaam van Zijn vlees, door de dood, om jullie heilig en smetteloos te presenteren en niet aan te klagen voor Zijn aangezicht. Indien jullie zeker blijven in het geloof, bestendig en gefundeerd en niet afgebracht worden van de hoop van het goede bericht dat jullie horen, wat geproclameerd wordt in de gehele schepping onder de hemel, waarvan ik, Paulus, een bediende werd. Nu verheug ik mij in het lijden ten behoeve van jullie en vul ik aan de tekorten van de verdrukkingen van de Christus in mijn vlees voor Zijn lichaam, dat is de ecclesia. Haar bediende werd ik naar het beheer van God dat aan mij gegeven wordt voor jullie om het woord van God compleet te maken. Het geheim dat verborgen is geweest vanaf de aeonen en vanaf de generaties, maar nu openbaar gemaakt werd aan Zijn heiligen. Aan hen wil God bekendmaken wat de rijkdom is van de heerlijkheid van dit geheim onder de natiën: Christus onder jullie, de hoop van de heerlijkheid. Hem verkondigen wij, ieder mens attenderende en ieder mens onderwijzende in alle wijsheid om ieder mens volwassen in Christus Jezus te presenteren. Hiervoor zwoeg ik ook terwijl ik strijd naar Zijn inwerking die in mij inwerkt met macht.
Ja, en dat is dan dat gedeelte van Kolossenzen 1. En het is niet eens het hele hoofdstuk, want ik ben natuurlijk begonnen in vers 13. Over die eerste verzen heb ik vorige week ook wat gezegd, dat Paulus daar bidt dat we met het besef van Zijn wil vervuld zouden worden. Met het besef van God, van wie God is en van Zijn wil, en Zijn wil die Hij dus vervult in de Zoon van Zijn liefde. En in dit gedeelte wordt de Zoon van Gods liefde geschilderd, geïllustreerd. En ik mag al zeggen – dat is natuurlijk wel leuk in het verband met de brief aan de Kolossenzen – dat dit echt een kolossaal gedeelte is. Dat merk je ook wel als je het leest over de Zoon van Gods liefde. Het beeld van de onzichtbare God, de eerste van de gehele schepping, zowel de oude als de nieuwe. De oorsprong van alles en God gaat ook via de Zoon alles weer terugbrengen bij Zichzelf. Geweldig! Ja, dat vers 20 was het laatste vers wat ik besproken heb.
Het Al Geheel Verzoenen ↑ hoofdstukken
En door Hem geheel te verzoenen het alles – *ta panta* in het Grieks – tot in Hem. Hetzij wat op de aarde is, hetzij wat in de hemelen is, vrede makende door het bloed van Zijn kruis. Hier gaat het dus over God die door de Zoon van Zijn liefde het alles, het heelal verzoent. Door Zijn Zoon wordt verzoend wat op aarde is en wat in de hemelen is; de zichtbare dingen, maar ook het onzichtbare, de geestelijke machten in de hemelse gewesten. Vrede makende door het bloed van Zijn kruis; dat is de bestemming van het heelal.
In vers 21 gaat hij verder en zegt hij: "Ook jullie waren eens vervreemd en vijanden in de denkwijze door boze werken. Nú echter verzoent Hij jullie." Hij schildert hier de positie van de gehele schepping die dit zal ontvangen. Hij verzoent door Hem geheel het heelal. Maar dan gaat het specifiek over ons. Ook jullie waren eens vervreemd en vijanden in het verstand, in de denkwijze. Ik heb de vorige keer al iets verteld over wat verzoening precies inhoudt, en dit vers is bij uitstek geschikt om dat begrip uit te leggen. Hier staat immers: jullie waren voorheen vervreemd en vijanden, maar nú verzoend. Verzoening is dus het tegenovergestelde van vervreemding en vijandschap. Het is het veranderen van een positie – wat ook in het woord verzoening opgesloten ligt – het veranderen van een staat van vervreemding of vijandschap. Zij die vervreemd waren, zijn dat niet meer. Zij die vijanden waren, zijn geen vijanden meer, maar liefhebbers of vrienden. Dat doet Hij door vrede te maken door het bloed van Zijn kruis. Eens vervreemd en een vijand, nu verzoend. Dat zijn wij nu, en dat is straks het deel van de hele schepping.
Het Griekse woord voor verzoening is hier *apokatallasso*. Dat betekent zoiets als geheel of totaal verzoenen. De interlinear vertaalt het met 'wederzijds', maar dat moet je dan altijd extra uitleggen. Dat geldt overigens ook voor geheel of totaal verzoenen. Het woord *apokatallasso* vinden we alleen bij Paulus. Het komt slechts drie keer voor: in Kolossenzen 1 vers 20 en 21, en één keer in Efeze 2. Ik wil die tekst uit Efeze 2 er graag even naast leggen om dat begrip *apokatallasso*, het geheel verzoenen, nog wat te verduidelijken.
In Efeze 2 staat: "Want Hij is onze vrede". Het gaat hier natuurlijk over Christus. Hij is onze vrede, die de beiden één maakt – en met 'de beiden' wordt hier Jood en heide bedoeld. Hij maakt die beiden één en breekt de tussenmuur die scheiding maakte af, namelijk de vijandschap in Zijn vlees. Christus maakt Jood en heide één en breekt de tussenmuur af die scheiding maakte. Want die tussenmuur, dat is de wet en die veroorzaakte vijandschap in het vlees. Heel simpel gezegd: Israël, het Joodse volk, had de wet gekregen; de natiën, de heidenen, hadden die wet niet. Daardoor was er ongelijkheid en vijandschap tussen die twee.
Dit is eigenlijk een studie op zich. Paulus gebruikt hier de term 'de tussenmuur die scheiding maakte' voor de wet. Maar in de tempel was er letterlijk een muur die scheiding maakte tussen het gedeelte waar de Jood mocht komen en het gedeelte waar de natiën niet mochten komen. Er was dus een gedeelte dat slechts toegankelijk was voor de Jood. Mensen uit de natiën – ik gebruik liever dat woord dan 'heidenen', want dat heeft zo'n bijklank van 'kerkvolk en heidenen', terwijl de natiën gewoon alle volken zonder onderscheid zijn – mochten in een bepaald gedeelte van die tempel niet komen. Er zijn inscripties gevonden waaruit blijkt dat het betreden van dat gedeelte op straffe des doods was. Paulus werd er overigens van verdacht dat hij Trofimus daar eens binnen had gebracht, en dat werd hem niet in dank afgenomen, om het met een understatement te zeggen.
Maar die tussenmuur is natuurlijk ook een beeld van de wet die scheiding maakt tussen Jood en heide. Hij is onze vrede die de beiden één maakt, dus van twee maakt Hij één, en Hij breekt de tussenmuur af die scheiding maakte: de vijandschap in Zijn vlees. Dit doet Hij opdat Hij in Zichzelf de twee, Jood en heide, tot één nieuwe mens zou scheppen, vrede makend. Ook hier vinden we dat 'vrede makend' weer terug, evenals in Kolossenzen 1. Hij doet dit om de beiden in één lichaam geheel te verzoenen met God door het kruis, waarin Hij de vijandschap doodt.
Je zou dat thuis eigenlijk eens naast elkaar moeten leggen om te zien hoezeer deze verzen uit Efeze 2 lijken op Kolossenzen 1 vers 20. Waarom haal ik dit vers aan? Omdat hier datzelfde woord *apokatallasso* staat. Er staat dat de beiden, Jood en heide, worden verzoend met God. Dat is de verticale kant: God verzoent de mens met Zichzelf. Hij is degene die ervoor zorgt dat Hij de vijandschap verandert. Hij verzoent Jood en heide, maar het is niet alleen verticaal. Die beiden worden ook met elkaar verzoend in één lichaam. De verzoening is dus verticaal én horizontaal, en vandaar 'geheel', 'totaal' of 'helemaal af'. Dat is de verzoening waar Paulus over spreekt in Efeze 2 en Kolossenzen 1 vers 20 en 21. Wij zijn dus verzoend met God, maar wij mogen ook leven uit de verzoening met elkaar. En dat is straks het deel van de hele schepping: *apokatallasso*, geheel of totaal te verzoenen. God verzoent het alles, alles wat op de aarde is en wat in de hemelen is, verticaal en horizontaal. Ook jullie waren eens vervreemd en vijanden in de denkwijze door boze werken, nu echter verzoent Hij jullie.
Heilig en Smetteloos Gepresenteerd Door het Woord ↑ hoofdstukken
"In het lichaam van zijn vlees, door de dood." Hier staat "door de dood", maar dat moeten we wel goed lezen. In het Grieks staat daar het woordje *dia*, en dat betekent "doorheen". Hij ging door de dood heen; Hij moest sterven om opgewekt te kunnen worden en onvergankelijk leven te kunnen ontvangen. Vandaar: door de dood heen, in het lichaam van Zijn vlees, om jullie heilig en smetteloos te presenteren en niet aan te klagen voor Zijn aangezicht. De Statenvertaling spreekt bij "presenteren" over "voor zich te stellen", maar dat is precies wat presenteren is. Waarom heeft Hij ons nu verzoend? Om ons heilig en smetteloos voor Zich te stellen of te presenteren, en om ons niet aan te klagen voor Zijn aangezicht.
Wat zo geweldig is aan dit gedeelte dat we nu bespreken — er zijn natuurlijk zoveel dingen geweldig — is dat hier gesproken wordt over wat Gód doet. God vervult Zijn plan, Zijn voornemen, in de Zoon van Zijn liefde. We zijn tot nu toe nog niets tegengekomen wat er van de méns gevraagd wordt, wat een mens zou moeten doen of wat een mens ook maar zou kunnen bijdragen. Er worden simpelweg feiten gepresenteerd: God heeft een Zoon die Hij heeft aangesteld, de Zoon van Zijn liefde. In en door Hem heeft Hij alles geschapen, en in en door Hem gaat Hij ook alles weer bij Zichzelf terugbrengen; deze hele schepping. Wij zijn nu al verzoend en wij mogen al leven vanuit de positie die straks de hele schepping ten deel zal vallen. Dat is om jullie heilig en smetteloos voor Zich te stellen en niet aan te klagen voor Zijn aangezicht.
Hoe stelt Hij ons heilig en smetteloos voor Zich, zonder ons aan te klagen? Daarvoor wil ik naar Efeze 5. Daar staat: "Mannen, hebt uw vrouwen lief, zoals Christus de Ecclesia liefheeft en Zichzelf overlevert voor haar." Het onderwerp dat hier wordt besproken is natuurlijk man en vrouw binnen het huwelijk. Dat is ook een geweldige waarheid, maar ik noem het nu alleen en ga er verder niet diep op in. De eenheid in het huwelijk — dat een man zijn vader en moeder zou verlaten en die twee één vlees zouden zijn — is een uitbeelding van Christus en de Ecclesia. Zoals Christus en Zijn Ecclesia, Zijn gemeente, één lichaam zijn, zo zijn man en vrouw dat ook in het huwelijk. Man en vrouw binnen het huwelijk zijn daar een beeld van.
Aan de man wordt hier dus het voorbeeld voorgehouden van Christus, die het Hoofd is van Zijn Ecclesia. Mannen moeten hun vrouwen liefhebben zoals Christus de Ecclesia heeft liefgehad en Zichzelf voor haar heeft overgeleverd, opdat Hij haar zal heiligen: apart zetten. Hoe doet Hij dat dan? Door haar te reinigen in het waterbad, in het Woord. Hij reinigt ons, Hij heiligt ons en Hij zet ons apart. Hij presenteert ons heilig en smetteloos voor Zich, om ons niet aan te klagen voor Zijn aangezicht. En dat doet Hij door haar te reinigen in het waterbad. Wat is dat waterbad? Dat staat er direct achter: in het Woord. Water is sowieso een uitbeelding van het Woord; het heeft een reinigende werking. Christus reinigt Zijn Ecclesia.
Ik moet daar trouwens bijzeggen: kijk naar de Ecclesia, het lichaam van Christus. Dat zijn natuurlijk alle verzamelde gelovigen wereldwijd. Maar ten diepste is de Ecclesia het "uitroepsel". In dat woord zit echter ook opgesloten dat dit uitroepsel vergaderd wordt, dus bij elkaar komt. Vandaar dat de interlineair — ik heb hier de VZV-interlineair niet afgedrukt, maar we komen het vaak tegen — bij Ecclesia altijd "uitgeroepen vergadering" heeft staan. Dat wat uitgeroepen wordt, maar ook wordt vergaderd. Daar waar de Ecclesia is, daar komt ze bij elkaar. Het is Ecclesia ómdat ze bij elkaar komt. Daar reinigt Hij ons in het waterbad, namelijk in Zijn Woord. Christus houdt ervan, om het zo maar te zeggen; Hij heeft het lief daar waar gelovigen samenkomen, want dat is Ecclesia.
Daarbij hoeft overigens niet het gehele lichaam bij elkaar te komen. Het deel vertegenwoordigt het geheel. Dat moet ik er natuurlijk bij zeggen, zeker in de vakantietijd. Maar zo kennen wij dat ook: op mijn werk zijn bij vergaderingen meestal ook niet alle medewerkers aanwezig, en toch worden daar beslissingen genomen voor het geheel. Zoiets is het ook met de Ecclesia. In Handelingen wordt het woord ook wel vertaald met de "volksvergadering": daar waar het volk zich vergadert, dat is Ecclesia.
"Mannen, hebt uw vrouwen lief zoals Christus de Ecclesia liefheeft en Zichzelf overlevert voor haar, opdat Hij haar zal heiligen, haar reinigend in het waterbad, in het Woord." Waarom doet Hij dat? "Opdat Hij zo voor Zichzelf een glorieuze — of een heerlijke, stralende, zoals andere vertalingen zeggen — Ecclesia zal presenteren, zonder vlek of rimpel of iets dergelijks, maar dat zij heilig en smetteloos is." Dit zijn vergelijkbare woorden als in Kolossenzen 1. Hij reinigt ons in Zijn Woord. Hij is degene die dat doet; Hij is het Hoofd en Hij reinigt ons. Ook hier zien we weer dat al die dingen die zo vaak in het christendom worden geleerd — dat wij onszelf zouden moeten reinigen of iets dergelijks — niet kloppen: Hij doet dat. Daar mag je op vertrouwen. Het is Zijn Woord dat ons reinigt, Zijn Woord dat ons corrigeert en Zijn Woord dat ons apart zet om ons heilig en smetteloos voor Zich te stellen en niet aan te klagen voor Zijn aangezicht.
Gefundeerd en Vast in het Geloof ↑ hoofdstukken
Indien jullie zeker blijven in het geloof, gefundeerd en bestendig, of gefundeerd en vast. Want in die positie zouden wij het van verwachten: in het geloof en dat wij daarin vast zouden staan. Indien jullie zeker blijven in het geloof, gefundeerd en vast, als het zo is dat jullie blijven in het geloof. Want wanneer wij zelf gaan werken, dan is de zegen – om het zo te zeggen – die in Hem is, in het geloof, in Zijn woord en niet in eigen werken.
In Kolossenzen 2, dat is een hoofdstuk verder, zegt Paulus: "Zoals jullie dan Christus Jezus de Heer accepteerden of ontvingen, wandel in Hem." Dan gaat het over onze wandel. Moet je eens kijken wat voor metaforen Paulus daarvoor gebruikt: "Geworteld zijnde en opgebouwd wordend in Hem en bevestigd, vastgesteld wordend in het geloof." Paulus heeft het dus over onze wandel, maar hij zegt dat wij daarin geworteld zouden zijn. Als je geworteld bent, dan blijf je staan. En opgebouwd worden in Hem; de groei die wij hebben of de richting waarin wij uitgaan, is niet horizontaal, nee, dat is opgebouwd wordend in Hem.
Het is als een boom, want dat is natuurlijk het beeld wat Paulus hier gebruikt voor onze wandel. Men zegt vaak van: "Ja, je bent in genade gered, behouden," of hoe je dat ook zegt, maar nu moet je... nou, vul het zelf maar in, er zijn natuurlijk allerlei varianten op. Maar Paulus zegt: daar waar je in gered bent – Christus Jezus de Heer die jullie ontvingen of accepteerden – wanneer wij daarin wandelen, doe dat dan geworteld zijnde in Hem en daarin ook opgebouwd wordend in Hem. En bevestigd, vastgesteld wordend in het geloof. Dat wat wij eens ontvingen, daarin zouden we ook staan en blijven staan. Ook als het stormt, zoals een boom die vastgeworteld staat; ook dat kennen we in de Schrift.
En natuurlijk bij het woord, dat waterbad van het woord, dan moet ik weer denken aan de Psalmen: als een boom geplant aan waterbeken. Wat heeft een boom nodig? Water, het woord. En licht ook, als een uitbeelding van het woord. En als het dan gaat stormen, als er allerlei wind van leer komt, zoals dat dan ook heet in de brieven van Paulus, dan staan wij vast, geworteld en worden we opgebouwd in Hem, bevestigd wordend in het geloof.
Maar welk geloof dan? Waar zouden wij in staan? Waar zouden wij zeker in blijven? "Indien jullie zeker blijven in het geloof, gefundeerd en bestendig, en niet afgebracht worden van de hoop van het evangelie," of de hoop van het goede bericht. Dit is de boodschap, de hoop, de verwachting van het evangelie; de hoop van het goede bericht. Ik heb altijd wat moeite om te kiezen tussen het woord hoop of verwachting. Hoop is zo'n mooi woord omdat het uitdrukt dat we er zo naar uitzien. Maar wij gebruiken dat woord in ieder geval in het Nederlands ook wel eens in de zin van: "Ik hoop dat morgen de zon schijnt." Maar dan weten we het niet zeker. De hoop waar de Schrift over spreekt is echter verwachting, een zekere verwachting. Daarom gebruik ik ze altijd maar door elkaar.
Indien jullie zeker blijven in het geloof, gefundeerd en bestendig, gefundeerd en vast, en niet afgebracht worden van de hoop, de verwachting van het goede bericht, van het evangelie. Hiermee verwijst Paulus terug naar de verzen waar ik zojuist ben begonnen. De hoop van het evangelie is dat God door Zijn Zoon van Zijn liefde, door Hem geheel gaat verzoenen het al. Dat is de hoop van het evangelie en daar zouden wij niet van afgebracht worden.
"Indien jullie zeker blijven in het geloof, gefundeerd en bestendig en niet afgebracht worden van de hoop van het goede bericht dat jullie horen," zegt Paulus, "dat geproclameerd wordt in de gehele schepping onder de hemel waarvan ik, Paulus, een bediende werd." Ja, Paulus was aangesteld door God als dienaar, als bediende. Paulus was door God aangesteld als apostel van de natiën en hem was een specifiek evangelie toevertrouwd. Hij noemt het zelfs ook enkele keren "mijn evangelie", heel kenmerkend. Ik denk dat ik dat in deze kring niet hoef te vertellen, maar aan de twaalf was de boodschap van het evangelie van de besnijdenis toevertrouwd. Zij predikten tot het volk van Israël: "Wanneer jullie de Messias zullen accepteren," of anders gezegd: "Wanneer Israël zich zal bekeren als volk, dan zal de Messias terugkeren van de hemel en Zijn koninkrijk oprichten en Zijn koninkrijk openbaren."
Nou, dat is niet gebeurd, dat weten wij inmiddels. Maar dat zal in de toekomst alsnog gebeuren. In die tussentijd riep de Heer een andere apostel, een dertiende apostel, de apostel Paulus als apostel van de natiën. Hem werd het evangelie van de voorhuid toevertrouwd, namelijk de boodschap dat Israël zich niet zou bekeren en dat redding naar de natiën was gegaan of werd gezonden, Handelingen 28. Dus Paulus was een heel specifieke boodschap toevertrouwd, namelijk dat God in die tussentijd, in die pauze, in dat intermezzo in Gods handelen met Israël, Zich een volk verzamelt uit de natiën. Dat volk is die ecclesia die uitgeroepen wordt, het lichaam van Christus. Dat was aan Paulus toebedeeld en daarin was hij een bediende, zoals hij dat hier noemt: "Het wordt geproclameerd in de gehele schepping onder de hemel waarvan ik, Paulus, een bediende werd."
Paulus' Lijden voor het Lichaam van Christus ↑ hoofdstukken
"Nu verheug ik mij in het lijden ten behoeve van jullie." Dit zijn bijzondere woorden van Paulus. Hij verheugt zich in het lijden, en dat is natuurlijk niet naar de mens. Paulus zegt dat ook nog eens diverse keren in zijn brieven. Hij was een gevangene; dat brengt hij onder andere in de Efeze-brief naar voren. Ten tijde dat hij zowel de brief aan de Efeziërs als die aan de Kolossenzen schreef, was hij gevangen en hij zegt: "Ter wille van dit is het dat ik, Paulus, voor jullie, de natiën, de gevangene van Christus Jezus ben."
Paulus was dus een gevangene vanwege de boodschap die hij bracht. Het waren de Joden die hem eigenlijk om zeep wilden helpen. Dat is een lang verhaal dat wordt verteld in het boek Handelingen, maar uiteindelijk zegt Paulus: "Ik beroep me op de keizer." Dat moest hij sowieso doen, omdat God tegen hem had gezegd dat hij ook voor koningen en zelfs voor keizers zou komen te staan. Maar Paulus was dus een gevangene, en niet van de keizer, zegt hij hier, maar van Christus Jezus. Daarin klinkt door dat Paulus wist dat het geen misverstand was; het was geen vergissing. Hij wist dat hij een gevangene moest zijn: "Ter wille van dit is het dat ik, Paulus, voor jullie, de natiën, de gevangene van Christus Jezus ben."
Dat is dus dat lijden van Paulus: hij was een gevangene. Verderop in Kolossenzen, in het vierde hoofdstuk, zegt hij: "Bid tegelijkertijd ook voor ons, dat God voor ons een deur van het woord zal openen om van het geheim van de Christus te spreken, om welke reden ik ook gebonden ben." Hij was dus gebonden, gevangen, vanwege de boodschap die hij als apostel moest proclameren. Als hij gewoon het mainstream gedachtegoed had verkondigd, was er niet zoveel aan de hand geweest. Maar in Handelingen lees je dat Paulus in een synagoge kwam en daar vertelde dat het volk Israël zich niet zou bekeren en dat de redding daarom naar de natiën werd gezonden. Lees het boek Handelingen maar en zie welke reacties dat opriep bij het Joodse volk. Standaard brak de ellende uit als hij in de synagoge kwam. Dan zei hij ook: "Jullie willen het niet horen, wij keren ons tot de natiën."
Dat was het lijden van Paulus, en hij zegt: "Ik verheug me in dat lijden." Bedenk ook in wat voor positie hij deze brieven geschreven heeft. Dit eerste hoofdstuk van Kolossenzen is kolossaal, de hele brief is dat, maar ook de Efeze-brief is geweldig. Ze stromen over van blijdschap als Paulus de verhevenheid bekendmaakt van het lichaam van Christus en van de positie die wij gelovigen uit de natiën nu hebben. Als hij dat ten volle openbaart, straalt de blijdschap ervan af. En dat terwijl hij deze dingen schreef vanuit de gevangenis. Hij zegt: "Ik verheug mij in dat lijden. Dat lijden is ten behoeve van jullie, natiën."
Vervolgens zegt hij: "...en vul ik aan de tekorten van de verdrukkingen van de Christus, in mijn vlees, voor zijn lichaam, dat is de ecclesia." Paulus zegt dus dat hij aanvult wat nog ontbreekt aan de verdrukkingen van de Christus, en dat doet hij voor Zijn lichaam, de ecclesia. Velen vinden dit een wat moeilijk vers, en dat is het op het eerste gezicht wellicht ook. Jezus Christus kwam als mens op aarde en Hij leed, stierf en werd verdrukt. Maar Paulus heeft het er hier over dat dit nog niet alles is; er is iets wat daaraan ontbreekt: de tekorten van de verdrukkingen van de Christus. Hij zegt: "Die vul ik nog aan voor zijn lichaam, dat is de ecclesia."
We begrijpen dit als we zien dat de Christus niet slechts één persoon is, maar dat de Christus bestaat uit Hoofd en lichaam. Dat staat er ook gewoon achter: "...voor zijn lichaam, dat is de ecclesia." Op het moment dat Paulus geroepen werd vanuit de hemel, op de weg naar Damaskus, hoorde hij een stem die tot hem zei — hij was toen nog Saulus: "Saul, Saul, waarom vervolg jij Mij?" Dat betekent dat de stem die uit de hemel klonk degenen die Paulus vervolgde en wilde opsluiten, tot Zichzelf rekende. Jezus Christus riep vanuit de hemel tot Paulus: "Saul, Saul, wat vervolg jij Mij?" Terwijl Saulus degenen vervolgde die in Christus Jezus geloofden. Daarin zien we in de kern al dat de gelovigen behoren tot Zijn lichaam, de ecclesia. Dus ook wanneer wij als gelovigen verdrukt worden, vullen wij daarmee de tekorten van de verdrukkingen van de Christus aan, want de Christus is Hoofd en lichaam.
"Haar bediende werd ik." Het gaat hier dus over Zijn lichaam, de ecclesia, de 'uitgeroepen vergadering'. In de interlineaire tekst zie je staan: "de uitgeroepenen", maar ook "vergadering", dat is ecclesia. Paulus werd de bediende van het lichaam van Christus. Hij zegt: "Haar bediende werd ik naar het beheer van God dat aan mij gegeven wordt voor jullie." Aan Paulus was een beheer toevertrouwd. De Statenvertaling gebruikt hier het woord 'bedeling', waar ook het begrip 'bedelingenleer' vandaan komt. Letterlijk staat hier *oikonomia*. Dat woord kennen wij natuurlijk als 'economie', maar een economie is eigenlijk gewoon een grote huishouding. *Oikos* betekent 'huis' en *nomia* is een 'norm' of een 'wet'. Het zijn dus de normen of de wetten die bij een bepaald huis horen; vandaar het woord 'huishouding' of 'beheer'.
Aan Paulus was een beheer toevertrouwd. Hij noemt dat in Efeze 3 ook wel "het beheer" of "de huishouding van de genade van God". Dat was aan Paulus toevertrouwd, en hij maakt de verborgenheid van het lichaam van Christus bekend. Hij zegt: "Haar bediende werd ik naar het beheer van God dat aan mij gegeven wordt voor jullie." Er was aan Paulus een beheer, een huishouding bekendgemaakt en gegeven. Dit beheer werd hem gegeven als apostel. God had hem afgevaardigd als apostel van de natiën, en daarom zegt hij: "...dat aan mij gegeven wordt voor jullie."
Het Woord van God Compleet Maken ↑ hoofdstukken
Om het Woord van God compleet te maken, of om het Woord van God te vervullen – zoals bijvoorbeeld de Statenvertaling zegt – het tot volheid te brengen. Want dat betekent dit woord, en vandaar ook de term 'compleet maken'. Iets wat vervuld wordt of tot volheid wordt gebracht, daar gaat het over. Ik heb hier een halfleeg glas, maar ik had eigenlijk een plaatje erbij moeten tonen van een glas dat volgeschonken wordt. Bij Paulus was het glas niet eens halfvol – helemaal niet halfleeg natuurlijk, maar ook niet halfvol. Nee, hij was degene die het glas vervulde, tot volheid bracht. Dat wat er nog aan ontbrak aan het Woord van God, dat maakte Paulus compleet, dat bracht hij tot volheid. Dat geheimenis, of die verborgenheid, was tot dan toe verzwegen, zoals we in de volgende verzen zullen lezen.
Paulus maakte een geheim bekend. Totdat hij het mocht openbaren, totdat hij het mocht onthullen, was dat verborgen gebleven; aeonen en generaties lang, zegt hij. Tijdperken en generaties lang. Je vindt dat in meerdere brieven van Paulus natuurlijk uitgebreid terug, ik heb nu twee voorbeelden genoemd. Maar Paulus vervulde dus wat nog ontbrak aan het Woord van God. Hij mocht dat openbaren en hij bracht daarmee het Woord van God tot volheid, tot compleetheid.
Dat is één betekenis, en ik denk dat dit met name de betekenis is waar Paulus hier op doelt, want hij gaat het straks verder uitleggen wanneer hij spreekt over dat geheimenis, over die verborgenheid. Maar Paulus heeft op nog een manier het Woord van God tot volheid en compleetheid gebracht. Ik noem het slechts en geef een paar aanwijzingen; als je daar nog nooit van gehoord hebt, dan hoop ik je te prikkelen om dat eens te onderzoeken. Paulus heeft zich namelijk samen met diverse anderen ingezet om al die geschriften bij elkaar te brengen en ze te ordenen, te rangschikken. Je moet je voorstellen dat Paulus in een tijd leefde waarin natuurlijk de Hebreeuwse Bijbel – wat wij het Oude Testament noemen – gewoon bestond. Intussen waren er al diverse geschriften bijgekomen, zoals de evangeliën, en Paulus heeft natuurlijk een aantal brieven geschreven, evenals Petrus, Johannes, Jakobus enzovoort.
Paulus heeft zich ingezet om die schriften bij elkaar te brengen. Hij schrijft in 2 Timotheüs 4 vers 8 aan Timotheüs dat hij documenten mee moest nemen, en hij heeft het nog over een omslag die meegenomen moet worden. Hij was zich aan het inzetten om die dingen bij elkaar te brengen, en dat heeft hij gedaan samen met Petrus. Petrus zegt in zijn tweede brief dat zijn sterven voor de deur stond en dat hij er alles aan zou doen om ervoor te zorgen dat zijn lezers ook na zijn heengaan aan deze dingen herinnerd zouden worden. Deze godsmannen, deze apostelen, hebben zich ingezet om de schriften bij elkaar te brengen.
Dit is nogal een onbekende gedachte, een onbekende waarheid, omdat men er meestal van uitgaat dat de canon van de Bijbel ergens in 300-zoveel na Christus tot stand is gekomen in een concilie, of in meerdere conciliën; dat weet ik niet eens precies. Maar dat is echt een misverstand. Want Paulus en de andere apostelen hebben die schriften bij elkaar gebracht, gerangschikt en compleet gemaakt. Ook in die zin heeft Paulus dus het Woord van God tot volheid gebracht, compleet gemaakt. Ik zeg er nog één ding bij, dat zegt Paulus ook in zijn brieven: hij wist hoe snel en hoe erg het verval in zou zetten in het christendom. Hij wist dat en hij schrijft dat in zijn brieven, met name aan Timotheüs. Hij zegt dat er een tijd zal komen dat ze de gezonde leer niet eens meer zullen verdragen.
Dan zeg ik: denk je nu echt dat Paulus, met de loopbaan die hij heeft gehad en samen met de anderen – Petrus, Lukas en Markus noem ik hier, maar er zijn er natuurlijk meer – denk je nu echt dat hij het aan een of ander concilie in 300 of 400 na Christus zou overlaten om die geschriften bij elkaar te brengen, terwijl hij wist hoe snel en hoe erg dat verval zich in zou zetten? Nee, zij waren rechtstreeks door God afgevaardigd. Zij waren apostelen en Paulus wist hoe belangrijk die schriften waren. Daar schrijft hij ook in al zijn brieven over. Het is het Woord van God dat ons reinigt en heiligt. Hij wist hoe belangrijk dat was en Petrus wist het ook. Petrus verklaart ook in zijn laatste brief, in 2 Petrus 3, dat hij bekend was met alle brieven van Paulus.
Dat dus even in een voetnoot, misschien een wat lange voetnoot, maar ik dank God er ook voor dat het zo gebeurd is. Dat Paulus en Petrus en de anderen die geschriften bij elkaar hebben gebracht: de zeventig boeken van de Bijbel, want dat zijn het. Zeventig boeken. Zesenzestig heb ik vroeger op de 'school met den Bijbel' geleerd, maar later leerde ik dat het boek der Psalmen uit vijf boeken bestaat. In de meeste Bijbels staat het er gewoon boven: het eerste boek der Psalmen, het tweede boek. Nou, tel bij die zesenzestig er vier bij op en je komt op zeventig. En ook dat is natuurlijk een goddelijke handtekening over het compleet maken van het Woord van God. Het getal zeven is het getal van de compleetheid, van de volheid. Daar kan ik nog veel meer over zeggen, maar dat ga ik nu niet doen. Dat heb ik wel eens gedaan en daar ook wel eens over geschreven, dus voor degenen die daar interesse in hebben: zoekt en gij zult vinden. Maar ik moet verder. Ja, om het Woord van God compleet te maken. Dat heeft Paulus dus ook gedaan door dat wat eraan ontbrak nog daaraan toe te voegen, te openbaren en te onthullen.
De Onthulling van het Mysterie (het Geheim) ↑ hoofdstukken
Nou, wat dan nu? Het geheim, of de verborgenheid, zoals andere vertalingen zeggen. Het geheim dat verborgen is geweest vanaf de aeonen en vanaf de generaties, maar nu openbaar gemaakt werd aan Zijn heiligen. Dat geheim... dat is een mooi woord. In de interlineair kun je zien hoe die woorden zijn opgebouwd. Het woord *mysterion*, als je dat in zijn elementen uit elkaar haalt, is opgebouwd uit de woorden 'dichtdoen' en 'bewaren'. Dus het is bewaard, dichtgedaan, met een deksel erop.
Paulus is degene die de bedekking, dat deksel, eraf mocht halen. Paulus was degene die dat geheim mocht onthullen en die verborgenheid mocht bekendmaken. Onthullen zoals een standbeeld onthuld wordt: er ligt een kleed overheen en dat kleed wordt er dan afgetrokken. Zolang het kleed eroverheen ligt, zie je niets. Je ziet hooguit wat vormen, maar wanneer het onthuld wordt, dan zie je het gehele beeld. Of zoals ik weleens heb meegemaakt bij iemand die haar auto ging ophalen: daar lag ook zo’n doek overheen. Daar zie je dus ook niets van, totdat het kleed eraf wordt gehaald. Nou, dat is wat Paulus doet. Hij haalt de omhulling eraf; hij openbaart de dingen die dichtgedaan en bewaard waren. En nu Paulus de bedekking eraf heeft genomen, kunnen wij het ook terugvinden in heel de Schrift.
Het geheim dat verborgen is geweest vanaf de aeonen en vanaf de generaties, maar nu openbaar gemaakt werd aan Zijn heiligen. Paulus is degene die dit geheim bekendmaakte aan ons, maar ook aan de andere apostelen, zoals we straks nog zullen zien. Hij zegt in Efeze 3: "dat aan mij door onthulling of openbaring het geheim bekendgemaakt wordt, zoals ik tevoren daarvan in het kort schreef." Wat is dan dat geheim, wat is die verborgenheid die in andere generaties niet bekend is gemaakt aan de zonen van de mensen? Het was verzwegen vanaf de aeonen en vanaf de generaties, zei hij in Kolossenzen, maar nu werd het onthuld aan Zijn heilige apostelen en profeten. Via Paulus werd het natuurlijk ook aan de andere apostelen onthuld en geopenbaard.
Net wees ik al even op dat woordje 'geheim', nu wijs ik even op de opbouw van het woord 'onthullen' of 'openbaren'. Dat woord is *apokalypsis*. Dat kennen wij ook nog wel; er is een boek dat zo heet: Openbaring. Het betekent letterlijk dat de bedekking ervan af wordt gehaald. Dus wat ik net ook schilderde: een onthulling als een kleed dat van een beeld of van wat dan ook wordt afgehaald. De bedekking wordt weggenomen. Dat is wat Paulus doet. Hij maakt een geheim, een verborgenheid bekend en hij neemt de omhulling, de bedekking, weg.
Wat is dan dat geheim? Nou, dat in geest de natiën mede-lotbezitters zijn, mede tot het lichaam behoren en mededeelhebbers van de belofte in Christus Jezus door het goede bericht, door het evangelie. Paulus schildert hier in een paar woorden dat geweldige geheim dat hij bekend mocht maken. Namelijk dat de gelovigen uit de natiën mede-lotbezitters of mede-erfgenamen zijn. Mede tot het lichaam behoren; dat is in de interlineair zelfs één woord: *sussoma*. Dat *sus-*, *sug-* of *sum-* betekent 'samen' of 'mede'. Dus de natiën zijn mede, samen, erfgenaam of lotbezitter. Ze zijn samen lichaam, zo kort staat het er. Samen lichaam en mededeelhebbers, samendeelhebbers van de belofte in Christus Jezus door het evangelie, door het goede bericht.
Wat dat geheim dus inhoudt, wat die verborgenheid inhoudt, is dat de gelovigen uit de natiën in alles delen wat aan Christus Jezus beloofd is. Wij zijn samendeelhebbers van de belofte in Christus Jezus, want wij zijn samen lichaam met Hem. We behoren met Hem tot het lichaam en wij zijn samen lotbezitter, samen mede-erfgenamen met Hem. Alles wat Hem toekomt, alles wat Hem toevalt, alles waar de Vader Hem toe bestemd heeft: daar delen wij in. Dat is het geheim dat Paulus bekendmaakt in met name Efeziërs en Kolossenzen.
Geweldig wat een waarheid dat is, want Christus zal gesteld worden over deze hele schepping. Heel deze schepping zal aan Hem onderschikt worden en zal Hem toebehoren. Hij zal regeren, Hij zal besturen en ook verzoenen, zoals we in Kolossenzen 1 lazen. En dat valt ons allemaal toe; wij delen daarin. Ja, ik zeg altijd: daar kunnen we geen kleurplaat van maken. Want dat zijn dingen die ons verstand ver te boven gaan, dat weet ik wel zeker. Maar dat het waanzinnig is, dat het geweldig is en dat woorden daarvoor tekortschieten, dat lijkt me duidelijk.
En wij delen niet in de belofte die God aan Israël gedaan heeft. Nee, wij delen in de belofte die God aan de Messias van Israël gedaan heeft. Messias is Hebreeuws, Christus is Grieks; het is hetzelfde. Wij delen in alles wat Hem toekomt. Paulus zegt dat dit nu nog verborgen is. Ons leven is met Christus verborgen in God, maar straks, wanneer Hij geopenbaard zal worden, wanneer Hij onthuld zal worden en uit de hemel zal wederkeren om Zijn koninkrijk te openbaren en op te richten, dan zullen wij delen in Zijn positie. Dan zullen wij met Hem in die hemelse positie deze hele schepping onderschikken, verzoenen, besturen en regeren.
Ik zeg dan: wat een genade is dat! Want dát is genade. Dat is geweldig en God heeft ons daartoe bestemd. Niet omdat wij beter zijn dan de rest, want het is genade. Niet omdat wij een streepje voor hebben. Als ik de brieven van Paulus lees, en dan met name de eerste Korinthiërsbrief hoofdstuk 1, dan zou ik denken: in tegendeel juist. Het onedele, het onmachtige en het zwakke van de wereld, dat kiest God uit. Paulus zegt: "onder jullie zijn niet vele edelen, niet vele machtigen, niet vele wijzen." Dus dat is de ecclesia die God uitzoekt. En dan is het ook weer Efeze: Hij gaat in die toekomende aeonen in ons Zijn genade betonen. Geweldig!
Christus Onder de Natiën, de Hoop Der Heerlijkheid ↑ hoofdstukken
Aan hen wil God bekendmaken wat de rijkdom van de heerlijkheid van dit geheim is onder de natiën. Nou, ik haal dat net aan uit Efeze. Hier noemt Paulus dit geheim dus ook: aan hen wil God bekendmaken wat de rijkdom van de heerlijkheid van dit geheim is onder de natiën. En dan zegt hij: Christus onder jullie. Christus in jullie. Hier staat letterlijk gewoon "Christus in jullie", maar de vertalers hebben met elkaar afgesproken dat als er een meervoud staat, dat het dan "Christus onder jullie" is. Dus Christus onder jullie, natiën. Daar gaat het over. De Messias die beloofd was aan Israël bevindt zich nu onder de natiën en dat is verborgen. Dat is een geheim en dat geheim is aeonen en generaties lang verzwegen, en Paulus was degene die dat bekend mocht maken. Christus onder jullie, onder jullie natiën. De natiën zijn één lichaam met Christus en zijn nu mede-lot-bezitters, mede-erfgenamen met Christus en delen in de belofte die aan Christus Jezus gedaan is. En vandaar: Christus onder jullie, de hoop, de verwachting van de heerlijkheid. De heerlijkheid die Christus ontvangt, zal ontvangen, die zullen wij samen met Hem ontvangen. En vandaar dat wanneer Hij geopenbaard zal worden, wij met Hem geopenbaard zullen worden in heerlijkheid. De hoop, de verwachting van de heerlijkheid.
Hem verkondigen wij, zegt Paulus, ieder mens attenderende. Ja, bij het woord "attenderende" verschillen de vertalingen nogal. Ik kwam zelfs het woord "vermanende" tegen. Met deze geweldige woorden hoef je iemand niet te vermanen, toch? Nee, attenderende. Als je dat woord weer in zijn elementen uiteenhaalt, dan staat er "denken" plus "plaatsen". Hiermee verkondigen wij, ieder mens attenderende: in het denken plaatsen. Dat is wat wij elkaar voorhouden. Hem verkondigen wij, ieder mens attenderende en ieder mens onderwijzende in alle wijsheid, om ieder mens volwassen in Christus Jezus te presenteren. Of om ieder mens volwassen, volmaakt in Christus Jezus te stellen. Want, zegt Paulus in dezezelfde brief: "In Christus zijn alle schatten van wijsheid en kennis verborgen." Dus Hem verkondigen wij, ieder mens attenderende, ieder mens onderwijzende in alle wijsheid en ieder mens volwassen, volmaakt in Christus Jezus te presenteren of te stellen. Alles, alles is in Hem te vinden.
En vandaar dat Paulus ook zegt — en dat zegt hij niet voor niets in de Kolossenzenbrief — Christus in wie alle schatten van wijsheid en kennis verborgen zijn. En vandaar dat hij ook in hoofdstuk 3 zegt: "Zoek dan de dingen die boven zijn." Daar moet je dus naar zoeken, want ze zijn verborgen. Want Christus is verborgen en ons leven is met Christus verborgen in God. Dus wij mogen daarnaar zoeken. Maar in Hem zijn alle schatten van wijsheid en kennis. En er is dus niets, wat voor wijsheid en filosofie ook, wat daar nog iets aan toe zou kunnen voegen. Daar heeft Paulus het ook weer over in Kolossenzen 2. "Ziet dan toe dat niemand jullie wegvoert door allerlei filosofie en ijdele verleiding", noemt Paulus dat. Blijkbaar waren die Kolossenzen daar gevoelig voor. En Paulus zegt: filosofie, ijdele verleiding, wat voor wijsbegeerte ook, het voegt niets toe. In Hem zijn alle schatten van wijsheid en kennis verborgen. In Hem verkondigen wij ieder mens attenderende, ieder mens onderwijzende in alle wijsheid om ieder mens volwassen of volmaakt in Christus Jezus te presenteren.
Zwoegen Naar Zijn Inwerking ↑ hoofdstukken
Hiervoor zwoeg ik ook, terwijl ik strijd naar Zijn inwerking die in mij inwerkt met macht of met kracht. Je vindt hier allemaal verschillende woorden voor kracht. Ons woord 'energie' vind je nog terug in het Grieks, in dat inwerken. Maar Paulus zegt: hiervoor zwoeg ik ook, terwijl ik strijd. Hij voegt er echter meteen aan toe dat het is naar Zijn inwerking. Het is in Zijn kracht; het is dat wat Hij in mij inwerkt.
Paulus wist dus: ik doe dat niet uit eigen kracht. Nee, het is God die in mij inwerkt en dat doet Hij met macht. Het begrip 'dynamisch' kennen wij nog wel van een dynamo of van dynamiet, maar dat heeft met vermogen, met power en met kracht te maken. Hiervoor zwoeg ik ook, terwijl ik strijd naar Zijn inwerking die in mij inwerkt met macht.
De boodschap van Paulus, dat evangelie dat hij bekend mocht maken, leverde strijd op en vandaar dat hij zegt: "Hiervoor zwoeg ik." Datzelfde woord vinden we in de woorden die Paulus schrijft aan Timotheüs, en daar wil ik dan mee afsluiten. Daar zegt hij ook: "Want hiervoor zwoegen wij en worden wij gesmaad." Paulus maakt in Kolossenzen 1 geweldige dingen bekend, ook dat God het algeheel totaal met Zich gaat verzoenen. Je zou zeggen dat dit een geweldige boodschap is, en toch levert het strijd op.
Daar hebben we het al over gehad en Paulus zegt: hiervoor zwoeg ik ook. Het is zware arbeid terwijl ik strijd, maar ik doe dat naar Zijn inwerking die in mij inwerkt met macht. Hiervoor zwoegen wij en worden wij gesmaad, dat wij onze hoop, onze verwachting, hebben gevestigd op de levende God, die Redder is van alle mensen, vooral van gelovigen.
God is onze Redder en wij mogen dat nu al weten. Wij hebben een bijzondere positie ontvangen; wij zijn nu reeds verzoend en nu reeds gered. Maar God is de Redder van alle mensen en Hij gaat deze hele schepping met Zichzelf verzoenen. Dat doet Hij door de Zoon van Zijn liefde. Daar gaat dit geweldige gedeelte in Kolossenzen 1 over, en dat wilde ik graag eens bespreken. Met dit vers zijn we ook aan het einde van het hoofdstuk gekomen, dus ik zet hier dan een punt.
Amen.