In 2023 schreef ik een serie blogs over de brief van Paulus aan Filemon. Het is een korte brief, maar juist daardoor valt op hoeveel Paulus in zo weinig woorden zegt.
De afgelopen tijd heb ik de hele serie opnieuw doorgenomen. Daarbij bleek dat er op verschillende plaatsen reden was om formuleringen aan te scherpen, gedachten beter vanuit de Schrift te onderbouwen en de inhoud hier en daar aan te vullen.
Daarom heb ik besloten de serie niet eenvoudig opnieuw te publiceren, maar grondig te herzien.
de Schrift als toets
Bij zo’n herziening is voor mij niet de vraag wat ik destijds heb geschreven of wat een bepaalde uitlegtraditie zegt, maar wat de Schrift zelf zegt.
Dat betekende dat sommige gedachten konden blijven staan, andere nauwkeuriger moesten worden geformuleerd en op verschillende plaatsen extra onderbouwing nodig was. Ook heb ik op verschillende plaatsen opnieuw naar de Griekse tekst gekeken, bijvoorbeeld bij woorden als ecclesia, koinōnia, bruikbaar, deelgenoot en andere begrippen die in deze brief een belangrijke rol spelen.
meer dan een brief over een slaaf
Filemon wordt vaak vooral gelezen als een persoonlijke brief van Paulus over een weggelopen slaaf. Dat is hij natuurlijk ook. Maar wie de brief nauwkeurig leest, ontdekt veel meer.
We zien Paulus als gevangene van Christus Jezus, Filemon als geliefde medewerker en Onesimus als iemand die eens onbruikbaar was, maar nu zeer bruikbaar is geworden.
We zien hoe Paulus geen beroep doet op dwang, maar op liefde. Hoe hij Filemon ruimte geeft om zelf het goede te doen. Hoe hij Onesimus niet alleen terugstuurt als slaaf, maar als geliefde broeder.
En we zien prachtige lijnen naar genade, gemeenschap, verzoening, onze verbondenheid in Christus en het feit dat iemand in Christus een nieuwe positie heeft gekregen.
een herziene PDF
De hoofdlijn van de oorspronkelijke serie is gebleven, maar de tekst is op veel plaatsen uitgebreid en aangescherpt. Ook de opmaak, de Bijbelweergaven en de verwijzingen zijn opnieuw verzorgd.
De blogs zijn nu samengebracht in één PDF.
Wie de serie in 2023 al heeft gelezen, zal dus veel herkennen, maar ook merken dat er inhoudelijk behoorlijk wat is aangevuld en beter onderbouwd.
De brief aan Filemon telt slechts 25 verzen.
Maar er valt verrassend veel in te ontdekken.
Lees de PDF over de brief aan Filemon.
Andere PDF’s van blogseries, vind je hier.