de aankomst van de Ark in Jeruzalem

In de geschiedenis van 2 Sam.6:1-11 vinden we hoe de tocht van de Ark naar Jeruzalem wordt onderbroken. In een eerdere studie heb ik de uiteengezet hoe deze geschiedenis een beeld is in de onderbreking van Gods handelen met Israël.

In deze studie bespreek ik het vervolg van de geschiedenis: 2 Sam.6:12-23, waarin de Ark uiteindelijk alsnog toch zijn bestemming bereikt. Het is een schitterend plaatje van de vestiging van het Koninkrijk van de Messias, de Zoon van David.

📖 Samenvatting, hoofdstukken & uitgeschreven tekst

Samenvatting: De studie behandelt de aankomst van de ark van het verbond in Jeruzalem onder leiding van koning David, zoals beschreven in 2 Samuël 6. De eerdere onderbreking van de optocht illustreert Gods tijdelijke breuk met Israël, waardoor de redding naar de natiën is gegaan. Bij de succesvolle hervatting treedt David op als een priester-koning naar de ordening van Melchizedek, wat vooruitwijst naar de toekomstige vestiging van het vrederijk door de Messias. Michal, de dochter van Saul, veracht deze uiting van blijdschap en is in de geschiedenis een uitbeelding van de onvruchtbaarheid van de wet en het oude verbond.

Besproken Schriftgedeelten: 2 Samuël 6, 1 Kronieken 15, 2 Samuël 5, Romeinen 11, Romeinen 9, Romeinen 10, Hebreeën 9:24, Kolossenzen 1:27, Genesis 14, Psalmen 110, Jesaja 35, 1 Thessalonicenzen 4, 2 Korinthe 3, Filippenzen 2, Kolossenzen 3

“Hoe je het ook wendt of keert, het oude verbond is onvruchtbaar. Dat brengt niets voort dan veroordeling en dood. Het nieuwe verbond daarentegen, dat is leven en gerechtigheid.”

Introductie: de Aankomst van de Ark in Jeruzalem ↑ hoofdstukken

Een hele goede morgen allemaal. Fijn om weer eens in jullie midden te zijn. Ik wil het deze ochtend eens hebben over een feestelijke optocht, en dat is niet vanwege alle verjaardagen en huwelijksjubilea die we zojuist voorbij hoorden komen, maar voor een andere gelegenheid. Ja, een intocht in Jeruzalem, maar zo heb ik het maar niet genoemd, want dat had wellicht voor wat verwarring gesorgd. Dat is immers weer een andere geschiedenis. Ik wil het hebben over een geschiedenis die we vinden in 2 Samuël 6. De ark komt daar aan in Jeruzalem. We vinden dit in 2 Samuël 6, maar ook in 1 Kronieken 15.

Degenen die hier een maand of twee geleden ook waren, toen ik hier de laatste keer sprak, weten dat ik toen een gedeelte uit hetzelfde hoofdstuk heb behandeld. Dit mag u dus zien als een vervolg daarop; dat is het dan ook feitelijk. Het is een vervolg op wat ik de vorige keer naar voren heb gebracht over een optocht naar Jeruzalem die werd onderbroken. Ik zal er straks nog wel even op terugblikken. Voor wie denkt: "Ja, maar Gerard, het is twee maanden geleden dat je hier was, ga je dan nu na zo’n lange onderbreking pas deel twee van zo’n studie geven?", dan denk ik: nou, twee maanden valt wel mee. De onderbreking waar het hier in de geschiedenis over ging, was immers drie maanden. Wat dat betreft ben ik dus nog aan de korte kant, om die mensen maar vast voor te zijn.

Ik kan me voorstellen dat ik uw geheugen even moet opfrissen, en wellicht zijn er ook mensen in ons midden die er de vorige keer niet bij waren. Zij hebben sowieso even een terugblik nodig, maar die had ik zelf ook al even nodig hoor. Laten we dus kijken naar wat we de vorige keer besproken hebben. Dat kan ik op een aantal manieren doen. Ik had simpelweg de verzen kunnen lezen, maar ik dacht: laat ik het eens weergeven in een soort tijdlijntje.

Het hoofdstuk voorafgaand aan 2 Samuël 6 is natuurlijk 2 Samuël 5. In 2 Samuël 5 vind je beschreven dat David koning wordt en dat hij de stad Jeruzalem verovert op de Jebuzieten. Die stad heette Jebus; David verovert haar en noemt de stad Jeruzalem. De naam Jeruzalem betekent zoiets als 'stichting van vrede'. Ik ben daar de vorige keer wat uitgebreider op ingegaan, maar de stad Jeruzalem staat model voor en is een illustratie van dat toekomstige koninkrijk van de Messias, wat wij ook wel het vrederijk noemen, of het Messiaanse vrederijk of het duizendjarig vrederijk. Dat zijn allemaal van die termen uit het christelijke jargon, om het zo maar te zeggen. Of ze altijd even Bijbels zijn naar de Schrift... nou ja, niet altijd, maar we weten in ieder geval wat ermee bedoeld wordt.

David is in deze geschiedenis ook een type, een beeld van de Zoon van David die Zijn koninkrijk gaat vestigen. In 2 Samuël 5 is David de koning die een begin maakt met de vestiging van zijn koninkrijk. Hij is daarmee een type van de Messias die een begin maakte met de vestiging van het Koninkrijk. Ik heb dat de vorige keer ook nog even laten zien: het is bijzonder dat David koning werd op precies zijn dertigste jaar, en in de evangeliën lezen we dat Jezus bij het begin van Zijn openbare optreden ook dertig jaar was. Dat is de tijd waarin eerst Johannes de Doper, maar later ook Jezus predikte: "Bekeert u, want het Koninkrijk der hemelen is nabijgekomen." Dat wordt geïllustreerd in dat voorgaande hoofdstuk. Jeruzalem is de stad van de grote Koning en is daarmee een beeld van dat nu nog steeds toekomstige vrederijk.

Terugblik: Eigenwillige Godsdienst, Uzza en de Onderbreking ↑ hoofdstukken

De vorige keer dat ik hier was, heb ik dit gedeelte besproken: 2 Samuël 6 vers 1 tot 11. Om even het geheugen op te frissen, want voor sommigen zegt een plaatje meer dan duizend woorden, begin ik met een afbeelding. In één afbeelding is de geschiedenis samengevat die we vinden in 2 Samuël 6 vers 1 tot 11. Degenen die op een goede zondagsschool zijn geweest, kennen deze geschiedenis. Ik ben op een goede zondagsschool geweest, dus ik kende hem, en ik zag de vorige keer ook wel wat herkenning in de zaal. Maar voor degenen die aan dit plaatje niet genoeg hebben, zal ik een korte beschrijving geven van de geschiedenis.

David gaat als koning de ark naar Jeruzalem brengen. Dat is wat er nog moet gebeuren om dat koninkrijk te vestigen; die ark moet in Jeruzalem komen. Dat is de bedoeling van David in deze geschiedenis. Die ark wordt op een nieuwe kar gezet en vervoerd naar Jeruzalem. Ik zeg daar dan nog even bij dat het niet de bedoeling was dat die ark op een kar gezet zou worden. Nee, het was de bedoeling dat de ark van het verbond gedragen zou worden door Levieten, door priesters. De vorige keer ben ik niet eens zo diep ingegaan op de betekenis van die nieuwe kar, maar Reitse kwam na de samenkomst nog even naar me toe – zijn familie is hier vandaag wel vertegenwoordigd. Hij zei dat het feit dat Israël die ark op een nieuwe kar zette, echt een beeld is van eigenwillige godsdienst. Wel je best doen, maar zoals Paulus zegt in de Romeinenbrief: ze hebben een ijver tot God, maar zonder verstand. Ze luisterden niet echt naar God over wat er met die ark moest gebeuren; die moest door priesters gedragen worden. Maar ze hadden daar een eigenwillige uitleg aan gegeven en hem op een nieuwe kar gezet. Je kunt nog denken: dat is toch goed, een nieuwe kar? Ze hebben niet een of ander oud vehikel gepakt, maar echt een mooie nieuwe kar. Dat klinkt toch goed? Nee, het was niet wat God had gezegd dat er moest gebeuren.

Zij zetten die ark op een nieuwe kar en die ging dus in optocht naar Jeruzalem. Wat gebeurt er? De ossen die die kar trokken – en de os is een lasdier – struikelen. De ark zelf is in al haar facetten een uitbeelding van de opgewekte Christus; daar ben ik de vorige keer tamelijk uitgebreid op ingegaan. Die ark was van hout, vergankelijk, maar met goud overtrokken. Dat is een beeld van dood en opstanding, van vergankelijkheid die onvergankelijkheid aandoet. Ook de afmetingen en vooral de plaats waar de ark van het verbond stond, in het heilige der heiligen – het allerheiligste vertrek van de tabernakel en later de tempel – wijzen daarop. Die ark is een beeld van de opgewekte Christus. Op die ark van het verbond lag nog een verzoendeksel, eigenlijk beter gezegd een beschutplaats. Op dat verzoendeksel sprenkelde de hogepriester bloed wanneer hij op die ene dag in het jaar, Grote Verzoendag of Jom Kippoer, het heiligdom binnenging om verzoening, beschutting en bedekking te doen voor de zonde van het volk. Op dat verzoendeksel stonden gerubs, geestelijke wezens. De Schrift zegt dat God troont tussen de gerubs; dat vinden we vele malen terug, onder andere in de Psalmen. Dat verzoendeksel is dus ook een beeld van de troon van God. De ark van het verbond is daarmee een beeld van de opgewekte Christus die zit aan Gods rechterhand, op de troon der genade.

De plek waar de ark van het verbond stond, in het heilige der heiligen, daarvan zegt de schrijver van de Hebreeënbrief dat de priester die daar eenmaal per jaar op Jom Kippoer naar binnen ging, een beeld is van Degene die eenmaal inging in het ware heiligdom. Hij legt direct uit wat dat betekent: de hemel zelf. Dus het heilige der heiligen is een beeld van de hemel zelf, volgens Hebreeën 9 vers 24. Daar stond die ark van het verbond. De ark is dus een beeld van de opgewekte Christus die gezet is aan Gods rechterhand in de hemel.

Nu wordt die ark hier naar Jeruzalem gebracht, want dat moest gebeuren, maar hij staat op een nieuwe kar en dat was niet de bedoeling. De ossen struikelen. Die ossen zijn lasdieren en een beeld van Israël, dat ook onder een juk was, namelijk de wet. Paulus vraagt over Israël in Romeinen 11: "Zijn zij dan gestruikeld opdat zij vallen zouden?" In de zin van: zijn ze gestruikeld om te vallen en niet meer op te staan? Hij legt in Romeinen 9, 10 en 11 uit dat de struikeling van Israël tot heil is voor de natiën. Door hun val is de redding naar de natiën gegaan. De ossen, als beeld van Israël, en hun struikeling zijn dus een beeld van de struikeling van Israël. Wat gebeurt er vervolgens? De ark dreigt te vallen. Dan is het Uzza die zijn hand uitstrekt naar de ark van het verbond om hem tegen te houden, en hij sterft. Want degene die die ark aanraakte, zou sterven. Dat was het einde van de feestelijke optocht.

Je leest in een van de verzen dat David de plaats waar dat gebeurde "Peres Uzza" noemde, omdat de HEER daar een scheur had gescheurd of een breuk had gebroken. Peres betekent namelijk breuk of scheur. Uzza betekent trouwens kracht of sterkte. Dus Peres Uzza betekent zoiets als "krachtige breuk", omdat de HEER daar een breuk had gebroken. Ik breek bijna mijn tong erover, maar de HEER had een breuk gebroken, zegt David, en daarom noemde hij die plaats Peres Uzza. Die geschiedenis is een beeld van de onderbreking in Gods handelen met Israël. De Heer Jezus kwam naar deze aarde, Hij leed en stierf, en werd opgewekt: de opgewekte Christus, de Ark van het Verbond. Die boodschap werd ook aan Israël gepredikt, maar zij verwierpen haar. De ossen struikelden en de ark dreigde te vallen. Uzza hield hem tegen en moest dat bekopen met de dood. Is Uzza hier een beeld van Christus die stierf, of wellicht van het volk Israël dat als dood wordt beschouwd? Het is een dal van dorre doodsbeenderen, zegt Ezechiël, en die zullen herleven.

De tijd waarin wij nu leven, is die breuk, die onderbreking in Gods handelen met Israël. Hier wordt dat uitgebeeld doordat de ark wordt ondergebracht in het huis van Obed-Edom. Obed-Edom was een Gatit, een inwoner van Gath, en dus een Filistijn. De ark kwam dus niet terecht bij een Israëliet, maar in het huis van een heiden. De ark, als beeld van de opgewekte Christus, komt terecht onder de natiën. Ik hoop dat we onszelf daarin herkennen. De ark verblijft daar drie maanden. Ik heb het hier twee maanden geleden over gehad, dus voor ons is het een wat kortere onderbreking geweest dan die van de ark in het huis van Obed-Edom. Hij verblijft daar drie maanden, en drie maanden in de Schrift is een interim-periode, zoals we dat in managementtaal noemen. Een tussenperiode, vaak ook een verborgen periode. De illustratie heeft alles te maken met de verborgenheid. Het is een onderbreking.

Het beschrijft, het illustreert de periode waarin door Israëls misstap redding naar de natiën is gegaan. Of moet ik het zeggen met de woorden van Paulus in Kolossenzen 1 vers 27? Schitterend: dit geheim onder de natiën, Christus onder jullie.

De ark bevindt zich in die breuk, in die tussenperiode, in het huis van Obed-Edom onder de natiën. En dat is een uitbeelding van onze tijd.

Dat was wat we de vorige keer besproken hebben, even in vogelvlucht. Ik heb er de vorige keer iets langer over gedaan, maar ik hoop het nu iets korter te houden.

De Optocht Hervat: Naar de Zevende Dag in Opstandingskracht ↑ hoofdstukken

We gaan nu naar 2 Samuël 6 vers 12 tot 23 en daar lezen we dat de Ark aan gaat komen in Jeruzalem. De feestelijke optocht wordt hervat; de breuk is ten einde en de Ark gaat alsnog aankomen in Jeruzalem. Onder leiding van David gaat dat gebeuren. Er is feest, er is vreugde, muziek, dansen, enzovoort. Nou ja, dat hadden we hier vanmorgen ook. Er is ook nog brood en wijn. Ik weet niet of dat hier ook aanwezig is; wijn heb ik wel gezien, brood nog niet. Maar die koekjes die jullie altijd hebben zijn ook van tarwe gemaakt, dus dat rekenen we ook goed. Maar er is brood en wijn – daar kom ik straks natuurlijk op terug.

Het is een uitbeelding wat we nu gaan lezen – ik zeg dat vast op voorhand en dat kan eigenlijk ook niet missen na die breuk – van de onderbreking van de definitieve vestiging van het Koninkrijk van de Messias. De Ark van het verbond gaat aankomen in Jeruzalem; onder leiding van David in de geschiedenis, maar dat is natuurlijk een uitbeelding van de Zoon van David.

Goed, dan komen we in 2 Samuël 6 vers 12 en ik lees gewoon de geschiedenis door. Ik heb jullie eigenlijk al op voorhand gezegd wat de betekenis is en dat gaan we ook bevestigd vinden in de verzen. Dus ik lees ze gewoon door en dan komen we vanzelf bij vers 23.

Aan koning David wordt verteld: "JAHWEH zegende het huis van Obed-Edom en al wat van hem is omwille van de Ark van God." Ons ontbreekt niets, geweldig! En David gaat en hij brengt met blijdschap de Ark van God op, van het huis van Obed-Edom naar de stad van David. De stad van David, dat vinden we in die voorgaande hoofdstukken. Dat is Jeruzalem en dat wordt in het Mattheüs-evangelie – wat hét evangelie is waar juist Jezus wordt voorgesteld en beschreven als de Koning – Jeruzalem, de stad van de grote Koning genoemd. Koninkrijk.

Het gebeurt nadat de dragers van de kist zes stappen liepen; ze hadden dus zes schreden, zeggen andere vertalingen. Het is in ieder geval na zes. Wat komt er na de zes? We kunnen allemaal tellen, dan komt de zeven. Ja, ik heb het toch maar afgedrukt, maar we zien hier wat de diepere betekenis is van zo'n geschiedenis. Het is het Woord van God en geen woord staat er voor niets. Na de zes komt de zeven, en de zevende van duizend jaren, de zevende dag van duizend jaren, is dat komende Millennium. Het Millennium, de duizend jaar. Maar u weet hoe God rekent: Zijn heilsgeschiedenis zal zeven dagen van duizend jaar bevatten. Petrus weet daar wel raad mee, die zegt dat bij de Heer één dag is als duizend jaar en duizend jaar als één dag. Dat zegt hij overigens in de context van de wederkomst. Maar die hele heilsgeschiedenis wordt vervat in zeven dagen van duizend jaar en wij zitten bijna, wij zijn hard op weg naar die zevende dag, om het zo te zeggen. De zevende dag van duizend jaar is dat Millennium.

In het parallelgedeelte in 1 Kronieken 15 vind je dan ook iets met die zeven. Het gebeurt door de hulp van God dat de Levieten de Ark van het verbond van JAHWEH dragen. Deze keer dus niet op een kar. En we lezen dat zij zeven jonge stieren en zeven rammen offeren. Dus ook hier komt die zeven naar voren. Zeven is natuurlijk ook het getal van de volheid, zo leerde ik al op de zondagsschool; van de voltooiing, compleetheid. Daarom heeft een week ook zeven dagen en de achtste is de eerste van de nieuwe week. De acht spreekt dan ook weer van een nieuw begin. Het gebeurt nadat de dragers van de kist zes stappen liepen dat hij – dat is David – een stier en een vetgemest dier offerde.

David als Type van Christus: Koning Én Priester (melchizedek) ↑ hoofdstukken

Hier is David, koning, aan het offeren. Dat is ook wel apart. Van David zijn we het wel gewend, want die at ook toonbroden en gedroeg zich wel vaker als een priester. Maar het zou wel op moeten vallen dat hij dat doet. Koning David gedraagt zich priesterlijk. En ik heb erbij gezet: zoals Melchizedek. Dat is een figuur uit Genesis 14 waar de Hebreeënschrijver heel veel uitleg over geeft wie dat nou precies was. Maar hij was koning van Salem en een priester van de Allerhoogste God, staat daar.

En ja, dat moet ik er natuurlijk bij vertellen: die ambten koning en priester die waren onder het oude verbond onverenigbaar. Want een koning kwam uit de stam van Juda. David was ook iemand uit de stam van Juda. En de priesters die kwamen uit de stam van Levi. Dus een koning kon geen priester zijn en een priester kon geen koning zijn onder dat oude verbond. Maar Christus — daar gaat eigenlijk de hele Hebreeënbrief over — Christus vertegenwoordigt die beide ambten: koning en priester.

Ja, hoe kan dat nou? Onder het oude verbond kan dat dus niet. Maar dan grijpt de Hebreeënschrijver terug helemaal naar Genesis 14 en Psalm 110. Dat zijn de andere plaatsen waar je Melchizedek tegenkomt. Hij grijpt erop terug en hij zegt: "Ja, er was ooit al een priester die ook koning was." En Christus is geen hogepriester geworden onder het oude verbond. Dat kon ook niet, want hij was uit Juda. Maar hij is priester geworden naar de ordening, naar de manier, naar de orde van Melchizedek. Hij verwijst daarmee terug naar die mysterieuze figuur in Genesis 14.

Koning David gedraagt zich hier dus als een hogepriester. Hij offert en hij is daarmee natuurlijk een illustratie, een beeld van Christus, die hogepriester is geworden naar de ordening van Melchizedek. Niet onder het oude verbond, maar naar een veel hogere orde. Het gebeurt toen de dragers van de kist zes stappen liepen, dat hij een stier en een vetgemest dier offerde. En David huppelt met alle kracht voor het aangezicht van JAHWEH, enzovoorts.

Ja, ik heb dat altijd als ik woorden lees als "huppelen", dan moet ik altijd aan dat... ik weet niet of u dat hoofdstuk kent, maar Jesaja 35 is dat. Ik heb het van de week nog eens door zitten lezen. Dat kan je niet lezen — tenminste, ik kan dat niet lezen — zonder een glimlach op mijn gezicht te krijgen, of een hele brede glimlach. Daar staat dat de dorre plaatsen zullen bloeien, dat de lamme zal huppelen en alsdan zullen de ogen der blinden geopend worden en de oren der doven ontsloten worden. Alsdan zal de lamme springen als een hert en de tong van de stomme zal jubelen. Allemaal, alle beperkingen worden daar opgeheven en alle registers gaan open, om het zo te zeggen. Daar is blijdschap, daar is vreugde.

Jesaja 35 spreekt over dat komende millennium, dat koninkrijk van de Messias dat op aarde gevestigd zal worden. En daar is David — en ik moest aan de woorden van Jesaja denken toen ik dat las — David huppelt met alle kracht. Hij gooide alles van zich af en hij schaamde zich nergens voor. Dat zullen we straks ook nog wel zien. En het is natuurlijk ook een beeld van kracht, van opstandingskracht. En huppelen van blijdschap, zoals een hert dartelt en huppelt. "Dartelen" heb ik het ook ergens vertaald gezien. David huppelt met alle kracht voor het aangezicht van JAHWEH.

En David is omgord met een linnen efod. En als u nou een Statenvertaling, een NBG-vertaling of... In de Statenvertaling is het volgens mij niet nagekeken, maar er staat overal een linnen lijfrok. Staat er bij jou een priesterkleed? Een priesterhemd? En welke vertaling is dat? Oké, dus de Herziene Statenvertaling. Nou, dat hebben ze goed herzien. Want ik heb het woord dan niet vertaald, maar hier staat het woord efod. En als je dus de Statenvertaling of veel andere vertalingen hebt, dan mis je dat. Dan staat er "linnen lijfrok". Ja, wat moeten we daarmee?

Nou, sowieso is linnen ook al een... het kleed van de hogepriesters was ook van linnen gemaakt. Maar hier staat echt de efod, en de efod is juist dat kleed wat hij over zijn linnen lijfrok aanheeft. Dus dat kleed met al die mooie kleurtjes en die borstplaat met die twaalf stenen op de borst en ook nog op de schouder. Maar dat is dus echt een priesterlijk kleed. Daar zouden we een studie op zich over kunnen geven; ik ga nu niets vertellen over de betekenis van die efod, maar waar ik op wil wijzen is dat David, die zojuist al priesterlijk werk deed door te offeren, hier ook gekleed is als priester. Koning en priester.

Dus David is daarmee geen type van de priester onder het oude verbond, maar de hogepriester onder het nieuwe verbond naar de ordening van Melchizedek. En daarmee nogmaals nadrukkelijk een beeld van Christus als hogepriester naar de ordening van Melchizedek. In 1 Kronieken 15 staat het ook: David was gekleed in een mantel van fijn linnen. Nogmaals, dat is al net als de Levieten die de kist droegen. Dus dat is al een priesterlijk kleed. En David droeg een linnen efod. Ook in 1 Kronieken 15 vind je dat.

Ik lees verder: "En David en heel het huis van Israël brengen de ark van JAHWEH op met gejuich en met het geluid van de ramshoorn." Kijk, daar kwam... er werd niet alleen gehuppeld. Er werd ook muziek gemaakt. En de ramshoorn, die kennen we, dat is de sjofar. In de Statenvertaling staat "een bazuin", dat zullen sommige andere vertalingen ook wel hebben. Zo'n bazuin, zo'n ramshoorn. Even kijken, misschien zien we... je zou zeggen in een ruimte als dit dat er wel ergens een plaatje van hangt of zo'n ding aan de muur hangt. Maar er liggen er in de gang. Zullen we straks de bazuin blazen? Dat moet je eigenlijk juist vóór de samenkomst doen, want het is een geluid om op te roepen tot verzameling.

Maar zo'n ramshoorn komt van een ram. Die ram is natuurlijk dood, anders zou die ramshoorn hier niet liggen. Maar toch spreekt hij en leeft dus weer. Die ramshoorn is ook al een beeld van de opgewekte Christus. Hij is gestorven, maar Hij leeft en dus spreekt Hij. Ja, en bij de vestiging van het Koninkrijk — dat vinden we nogal eens in de Schrift — is... en ik zou talloze voorbeelden kunnen noemen waar ook sprake is van het blazen van bazuinen.

Ik noem er een paar, bijvoorbeeld in 1 Thessalonicenzen 4, waar ook een oproep tot verzameling plaatsvindt. Waar de doden in Christus zullen worden opgewekt en de levend overgeblevenen tezamen met hen weggerukt zullen worden in wolken de Heer tegemoet. Dus daar klinkt ook een bazuin. En in Openbaring 8 tot 11 vinden we zelfs zeven bazuinen. En die gaan allemaal vooraf aan de vestiging van het koninkrijk van de Messias. Daar gaat het boek Openbaring over: de openbaring van Jezus Christus, wanneer Hij geopenbaard zal worden.

Nou, David en heel het huis van Israël brengen de ark van JAHWEH op met gejuich en met het geluid van de ramshoorn, en de ark van JAHWEH kwam de stad van David binnen.

Michal, Dochter van Saul: een Beeld van de Wet en Religie ↑ hoofdstukken

En Michal, de dochter van Saul, keek door het raam en zij ziet koning David springen en huppelen voor het aangezicht van Yahweh. David ging helemaal los, en zij verachtte hem in haar hart. Michal, de dochter van Saul, dat is apart, want ze wordt in dit gedeelte drie keer de 'dochter van Saul' genoemd. We weten dat ze de vrouw van David was, maar zo wordt ze hier specifiek niet genoemd; drie keer wordt er gezegd: Michal, de dochter van Saul. Als je dat drie keer leest, dan weet je dat dit een betekenis heeft, dat heeft nadruk.

Zij representeert hier Saul. Zij wordt hier niet gelinkt aan David, hoewel ze de vrouw van David was; nee, zij wordt gelinkt aan Saul en dat was degene die David vervolgde. Ik zou bijna zeggen: "Saul, Saul, wat vervolg je mij?" – maar dat was weer een andere Saul. Toch zijn daar natuurlijk parallellen. Het was Saul die David vervolgde, en het was Saul die de Zoon van David vervolgde. Het is een uitbeelding van de wet en van religie; die twee gaan niet samen. Het is een uitbeelding van het oude verbond, want het oude verbond wordt door Paulus in 2 Korinthiërs 3 ook een bediening van veroordeling genoemd. Zij verachtte hem in haar hart.

Dus die Michal, dochter van Saul, is net als Saul een beeld van de wet, van het oude verbond, een bediening van veroordeling. En de blijdschap van het nieuwe verbond – het springen, huppelen, het krachtig huppelen – dat gaat niet samen. Die twee gaan niet samen en vandaar dat hier ook staat: 'Michal, de dochter van Saul, zij verachtte hem in haar hart'. Daar komen we zo nog wel even op terug.

En zij brengen de ark van Yahweh en zetten hem op zijn plaats in het midden van de tent die David ervoor had opgericht. En David offert brandoffers en vredeoffers voor het aangezicht van Yahweh. Nou, als we het zojuist gemist zouden hebben dat David zich hier als priester gedraagt, dan krijgen we het hier nog een keer te zien. Het is ook niet de laatste keer, maar ook hier weer is David aan het offeren. David is een beeld van de Zoon van David: Christus, de Hogepriester naar de ordening van Melchizedek.

Ja, en opnieuw: David voltooit het offeren van de brandoffers en de vredeoffers, en hij zegent het volk in de naam van Yahweh van de legermachten, of in de naam van de 'HEERE der heerscharen', zoals de standaardvertalingen dat vaak hebben. Maar dus nogmaals, ook dit is een priesterlijk werk: het zegenen van het volk. Ik zat het van de week nog op te zoeken – ik ben het hoofdstuk even vergeten, maar een hoop van u zullen die woorden wel kennen. Die zegen, die natuurlijk voor Israël is, maar die ook in de kerkelijke liturgie is opgenomen: "De HEERE zegene u en behoede u; de HEERE verheffe Zijn aangezicht over u en geve u genade." Volgens mij zeg ik het een beetje verkeerd, maar het is ook al zo lang geleden. Maar die zegen vind je in Numeri; daar wordt tot Aäron en zijn zonen gezegd dat zij die zegen zouden uitspreken over het volk. Ook het zegenen van het volk was dus een priesterlijke taak.

En dan pak ik ook nog even de typologie daarvan mee. Wij kennen een Hogepriester naar de ordening van Melchizedek, die net als de hogepriester hier op aarde het heiligdom binnenging, maar Hij ging het ware heiligdom binnen. En Hij is in deze periode verborgen voor het oog van Israël. Maar wat gebeurt er als Hij straks naar buiten komt? Zoals die priester uit de tabernakel kwam en het volk zegende, zo zal Hij verschijnen aan Zijn volk vanuit de hemel. Ja, en Zijn volk werkelijk zegenen. Zijn voeten zullen staan op de Olijfberg, enzovoorts. Geweldig hoe die dingen al duizenden jaren van tevoren geïllustreerd zijn in Gods Woord.

Priesterlijke Zegen en de Betekenis van Brood en Wijn ↑ hoofdstukken

Met David als koning en priester dus. Een koning die zich priesterlijk gedraagt en daarmee een type is van onze Heer Jezus Christus. Hij deelt uit aan heel het volk, aan heel de menigte van Israël, van man tot vrouw: aan ieder een broodkoek – wat dat ook wezen mag – een stuk vlees en een druivenkoek. En heel het volk gaat, ieder naar zijn huis.

Als je nu mee zit te lezen in een vertaling, dan hangt het er nogal vanaf welke je hebt. De één zegt een broodkoek, een rozijnenkoek en een druivenkoek. Ik heb allerlei varianten voorbij zien komen. Dat stuk vlees is nogal twijfelachtig wat de vertaling daar precies moet zijn; de vertalers komen daar blijkbaar niet helemaal uit. Tenminste, dat concludeer ik nadat ik een aantal vertalingen naast elkaar heb gelegd. Ik heb ook dadels of dadelkoeken gezien. Of een fles wijn? Dat is denk ik de Statenvertaling: "fles", en dan "wijn" in schuine letters. Nou ja, dadels, een fles wijn en een stuk vlees; dan heb je een aardige maaltijd, maar het is allemaal de vertaling van hetzelfde woord. Blijkbaar zit daar een achterliggende moeilijkheid in.

Kijk, in ieder geval gaat het hier over een broodkoek en een druivenkoek of een rozijnenkoek. Die fles wijn zetten andere vertalingen er weer tussen, maar de essentie is duidelijk. Van druiven wordt wijn gemaakt; tenminste, dat is de bedoeling van druiven. Je kunt ze ook wel los eten, maar in de Schrift is het de bedoeling dat van druiven wijn wordt gemaakt. Die plant heet niet voor niets de wijnstok. Het gaat hier in ieder geval over brood en wijn.

En dan zeg ik weer: de eerste aan wie ik dan denk, is Melchizedek. Want in Genesis 14 staat: "En Melchizedek, koning van Salem, bracht voort brood en wijn." Melchizedek is een bijzondere figuur. Abraham had een oorlog uitgevochten en hij had overwonnen, en dan lees je 'out of the blue' dat die figuur van Melchizedek hem tegemoet komt. Ik weet niet of Abram precies wist met wie hij te maken had, maar hij geeft hem zijn tienden en laat zich zegenen door Melchizedek. Melchizedek, koning van Salem – het latere Jeruzalem – bracht voort brood en wijn.

Die Melchizedek is in heel zijn doen en laten – en nogmaals, de schrijver van de Hebreeënbrief gaat daar uitgebreid op in – een voorafschaduwing. Al die aspecten van Melchizedek die genoemd worden, en ook alles wat er niet over hem genoemd wordt, heeft betekenis. In al zijn facetten is hij een uitbeelding van Christus, de Hogepriester van het nieuwe verbond. Hij brengt dus voort brood en wijn, want dat zijn uitbeeldingen van leven en overvloed. Dat is ook een onderwerp waar je uren over kunt praten: de betekenis van brood en wijn in de Bijbel. Maar het moet toch wel duidelijk zijn dat als we het glas heffen, we dat doen op het leven. Brood is natuurlijk een samenvatting van de primaire levensbehoeften. Brood en wijn.

Melchizedek was priester, dus een koning die ook een priester was, wat onder het oude verbond niet kon. Maar hij was koning van Salem en priester van de allerhoogste God. Daar is David in deze geschiedenis dus ook een type van: van die priester-koning. Geen priester onder het oude verbond, want daarover zegt de schrijver van de Hebreeënbrief dat zij allemaal door de dood verhinderd werden te blijven. Oftewel, zij stierven elke keer weer. Dat was een probleem, want dan moesten er weer nieuwe priesters komen. Maar wij hebben een Priester die altijd blijft. Hij is namelijk geen priester onder het oude verbond – want ook dat oude verbond werd beëindigd – maar onder het nieuwe verbond, naar de ordening van Melchizedek. David keert vervolgens terug om zijn huis te zegenen; nogmaals, geheel op priesterlijke wijze.

Davids Zelfvernedering en de Onvruchtbaarheid van het Oude Verbond ↑ hoofdstukken

En Michal, de dochter van Saul, gaat David tegemoet en zij zegt – en dit is schertsend of zelfs snerend: "Hoe glorieus was vandaag de koning van Israël, die zich vandaag ontblootte voor de ogen van de dienaressen van zijn dienaren, zoals een leeghoofd." Er staat 'Raka' in het Hebreeuws. Sommige vertalingen hebben 'een lichtzinnig man'. Hoe een dwaas zich ontbloot, zo zegt zij het tegen David. "Hoe glorieus was vandaag de koning van Israël." Jij dus, David. Want hij had zijn koninklijke mantel en alles wat daarbij hoorde afgegooid en iets anders aangetrokken. Zij verwijt hem dat hij zich heeft ontbloot, en dan niet voor de ogen van zijn dienaren, nee, voor de ogen van de dienaressen van zijn dienaren. Voor het gepeupel, het laagste van het laagste onder het volk, had David dat gedaan ten overstaan van iedereen. Daar verachtte Michal David om: "Zoals een lichtzinnig man of een leeghoofd zich ontbloot."

Gelijk door naar het commentaar van David. David zegt tot Michal: "Voor het aangezicht van JAHWEH, die mij verkoos boven jouw vader en boven ieder van zijn huis." Die kon ze in haar zak steken. Voor het aangezicht van JAHWEH, die mij verkoos boven jouw vader en boven ieder van zijn huis, dus ook boven jou. "Mij opdragend te regeren over het volk van JAHWEH, over Israël, ja, voor het aangezicht van JAHWEH heb ik gehuppeld. En ik onteer mijzelf nog meer dan dit en ik word laag in mijn eigen ogen. En met de dienaressen van wie jij sprak, met hen zal ik verheerlijkt worden."

Hier zitten natuurlijk ook de woorden van Filippenzen 2 achter, dat Hij Zichzelf vernederd heeft en gehoorzaam is geworden tot de dood, ja, de dood van het kruis. Wij weten dat Degene over wie het hier gaat, nu voor de wereld ook vernederd en aan het oog onttrokken is. Het laatste wat zij gezien hebben, is een dwaas die stierf aan een kruis voor Zijn idealen. Zo kijkt de wereld daarnaar. Maar Paulus heeft het over de zogenaamde wijsheid van de wereld die God tot dwaasheid maakt; het dwaze van de wereld, dat heeft God uitverkoren. Dat zijn wij, en Hij identificeert Zich met die dwazen, met u en mij. Dat doet David hier ook: hij identificeert zich met de dwazen en hij zegt: "Dan word ik maar laag, dan verneder ik mijzelf." Maar met het oog op de vreugde die hem voorgesteld was, zegt David: "Met de dienaressen van wie jij sprak, het laagste van het laagste, met hen zal ik verheerlijkt worden." Zo zullen ook wij straks, volgens Kolossensen 3, wanneer Christus geopenbaard zal worden, met Hem geopenbaard worden in heerlijkheid. Natuurlijk gaat het hier ook over Israël, die op een ander niveau ook zullen delen in Zijn heerlijkheid in het Koninkrijk van de Messias.

Dan het laatste vers: "En Michal, dochter van Saul" – voor de derde keer wordt zij zo genoemd en niet de vrouw van David – "zij kreeg geen kind tot de dag van haar dood." Vaak als je de commentaren leest, dan zegt men dat dit haar straf zal zijn geweest. Dat staat er niet letterlijk, maar het idee is natuurlijk dat zij hoe dan ook onvruchtbaar was of bleef. Ik weet niet of ze daarvoor vruchtbaar was, maar zij is een beeld van de wet, het oude verbond. In datzelfde hoofdstuk, 2 Korinthiërs 3, noemt Paulus dat een bediening van veroordeling en een bediening des doods; een bediening van de dood. Daar is Michal een beeld van, net zoals Saul daar een beeld van is, de Saul die David vervolgde.

Of zij vanaf dat moment onvruchtbaar werd gemaakt van hogerhand door God, dat staat hier niet. Het kan natuurlijk ook gewoon zo zijn dat David en Michal geen gemeenschap meer hebben gehad. Want het oude en het nieuwe, dat heeft geen gemeenschap. Het oude verbond is beëindigd, het is een bediening des doods. Die twee gaan dus niet samen. Hoe je het ook wendt of keert, het oude verbond is onvruchtbaar. Dat brengt niets voort dan veroordeling en dood. Het nieuwe verbond daarentegen, dat is leven en gerechtigheid. Vandaar dat er staat: "Michal, dochter van Saul, zij kreeg geen kind tot de dag van haar dood."

Dit was mijn laatste dia en het is ook het laatste vers, dus verder kan ik ook niet gaan. Ik zou het hierbij willen laten. Ik stel voor dat we onze Heer danken en daarna nog een lied zingen, Jonathan? Goed, dan sluit ik af met een dankgebed.

Afsluiting en Dankgebed ↑ hoofdstukken

Trouwe God en Vader, we danken U dat we deze ochtend mochten nadenken over de geschiedenis die duizenden jaren geleden heeft plaatsgevonden. Het is een geschiedenis waarin geweldige waarheden geïllustreerd worden, Heer, waarheden die ook nog toekomst zijn. En wat is het geweldig om daar naar uit te mogen kijken. De blijdschap die David had en die straks, met de vestiging van het Koninkrijk, over deze hele aarde werkelijkheid zal worden. Er zal een vreugde zijn, een blijdschap, leven en gerechtigheid. Wat een contrast is dat met de wereld waarin we nu leven, Heer.

Wij danken U dat we in deze duistere wereld, waar zoveel onwetendheid is, nu al geopende ogen mogen hebben voor dat Woord. Dat Woord waarmee U met Uw licht in onze harten geschenen hebt, zodat we verlichte ogen van het hart mogen hebben om deze dingen te kunnen onderzoeken. En dat we daarin zo'n prachtig type mogen zien van Uw Zoon, de Heer Jezus Christus.

Heer, wat een geweldige toekomstverwachting heeft U voor Uw volk Israël. We danken U daarvoor. Wat een geweldige toekomstverwachting heeft U voor ons en wat een geweldige toekomstverwachting heeft U voor heel Uw schepping in petto. We danken U daarvoor en we prijzen U als onze machtige God, die alles tot een goed einde gaat brengen. Amen.

Nou, dan gaat Jonathan denk ik een lied op het scherm zetten.

📖 Categorie: Studies