30. 1 Thessalonicenzen 5:19-21 – onderzoek alle dingen?

‘Onderzoek alle dingen’, is een Schriftplaats die door gelovigen nogal eens geciteerd wordt. Wij mogen immers alles onderzoeken. Maar staat dat ook in 1 Thess.5:21? Het antwoord is: nee. Er staat: toets (test/beproef) alle dingen en dat is iets anders. Ook uit het verband waarin dit staat, blijkt dat het gaat om de dingen van het woord van God. Wat we horen, lezen, enz. zouden we toetsen aan de Schrift en het goede daarvan , dat wat de toets kan doorstaan, behouden.

📖 Samenvatting, hoofdstukken & uitgeschreven tekst

Samenvatting: In deze studie staat de vermaning uit de eerste brief aan de Thessalonicenzen centraal om de Geest niet uit te doven en profetieën niet te minachten. De spreker legt uit dat Gods woord levend is en dat we dit niet van zijn kracht moeten beroven door concessies te doen. Tot slot wordt benadrukt dat we niet eindeloos alle theorieën moeten onderzoeken, maar dat we alle leringen die tot ons komen moeten toetsen aan de Schrift en uitsluitend het goede moeten vasthouden.

Besproken Schriftgedeelten: 1 Thessalonicenzen 5:19-21, Handelingen 2, Johannes 6, Handelingen 17:11

“Mensen brengen dingen naar voren vanuit het Woord van God en dat zouden wij moeten toetsen.”

⏱️ Hoofdstukindeling van deze studie:

Doof de Geest Niet uit ↑ hoofdstukken

Hallo allemaal, beste kijkers en luisteraars. Ik was bij de bespreking van de eerste brief aan de Thessalonicenzen gebleven in de verzen waarin Paulus een aantal korte aanbevelingen en aansporingen doet. Mijn laatste video ging over het onophoudelijk bidden en danken in alles.

Nu kom ik aan in vers 19, waar staat: "Doof de geest niet uit." De meeste vertalingen hebben hier "de geest uitdoven" of "uitblussen". Blus de geest niet uit. Wat betekent dat nou? De geest wordt hier voorgesteld als een vuur dat brandt, want dat kun je blijkbaar uitdoven of uitblussen. We vinden die metafoor van het vuur in relatie tot de geest trouwens wel vaker. Denk aan de vurige tongen op de hoofden van de discipelen in Handelingen 2 op de Pinksterdag. Maar ook wanneer Johannes de Doper spreekt over het dopen in water, zegt hij: "Ik doop jullie wel in water, maar die na mij komt zal jullie dopen in heilige geest en in vuur." Of de volgorde nu "in heilige geest en in vuur" is of andersom, maakt overigens niet uit; het een is een uitleg van het ander. Dat vuur is een beeld van de heilige geest. Daar zijn meerdere redenen voor, maar vuur is in ieder geval reinigend en heeft ook met heiliging te maken.

Maar wat is nou die geest? Daar zou ik heel veel over kunnen vertellen, maar dat wil ik in deze video niet doen; ik wil me enigszins beperken. Jezus zegt in Johannes 6: "Mijn woorden zijn geest en leven." Ik denk dat het woordje 'en' daar ook een 'namelijk' inhoudt. Mijn woorden zijn geest, namelijk leven. Zijn woord is een levend woord. Geest en leven zijn hier synoniemen; het leven zit in zijn woord. Kijk, woorden kunnen zomaar zwarte letters op wit papier zijn. Als je een gewoon boek leest, zijn dat lettertjes op papier. Maar zijn woord is werkelijk geest, het is levend woord. Wanneer je dat tot je neemt, dan verandert het je ook. Overigens moet ik daarbij zeggen dat wanneer je geen geopende ogen voor zijn woord hebt gehad, het nog steeds slechts lettertjes op papier blijven. Maar zijn woord ís geest en dus ook leven.

Hoe doof je dan die geest uit? Door zijn woord niet serieus te nemen. Of door te denken dat wij mensen het wat mooier moeten maken dan het is. Dat kan natuurlijk helemaal niet, maar dat is wel wat er vaak gebeurt. We denken het een beetje te moeten opleuken of interessant te maken voor een bepaalde doelgroep. Maar dan beroof je dat vuur van zijn kracht. Dan beroof je de geest, het woord, van haar kracht en dan doof je het uit. Het is wat wij ook wel noemen: water bij de wijn doen. Wat je dan overhoudt is geen wijn meer, maar het is ook geen water. Het is vlees noch vis, zoals we dat zeggen. Het is niet koud en het is niet heet; het verliest de kracht. Doof de geest dus niet uit en neem dat woord serieus. Dat het daarover gaat, zeggen ook de volgende verzen.

Minnacht de Profetieën Niet ↑ hoofdstukken

Minnacht de profetieën niet. Dat heeft er natuurlijk ook weer alles mee te maken. De profetieën verachten, zegt de NBG, of minachten – dus ze minder achten dan die profetieën werkelijk zijn. Als Paulus het over profetie heeft, dan heeft hij het niet alleen maar over de woorden van de profeten in het Oude Testament; heel Gods Woord is profetie. In de letterlijke zin is het profeteren: iets van tevoren zeggen, dus voorzeggen, of van tevoren met nadruk zeggen. Dat kan natuurlijk alleen God.

Maar in de bredere zin is heel Gods Woord profetie. Paulus heeft het ook over zichzelf en over zijn collega-apostelen; hij heeft het immers ook over apostelen en profeten. Ook de woorden en de brieven van Paulus vallen in die zin onder de profetieën. Dus: doof de Geest niet uit, of blus de Geest niet uit. Dubbele punt, oftewel 'namelijk': minacht ook de profetieën niet. En dan de volgende.

Toets Alles en Behoud het Goede ↑ hoofdstukken

En toets alles, houd het ideale vast. Dit is ook een bekende tekst. Ik zal even de Statenvertaling en de NBG erbij halen. Daar staat in de NBG: "toetst alles en behoudt het goede" en in de Statenvertaling: "beproeft alle dingen en behoudt het goede". Maar hoe deze schriftplaats zo ongeveer in de volksmond is overgeleverd, is: onderzoek alle dingen en behoud het goede. Waar dat vandaan komt, weet ik niet, maar hier staat toch echt iets anders. Ik heb hem vaak gehoord, onlangs nog: "onderzoek alle dingen en behoud het goede". Dus wij zouden alles moeten onderzoeken en het goede vasthouden. Dat mag hoor, je mag alles onderzoeken. En ik sta helemaal niet op het punt dat ik mensen waarschuw van: onderzoek dat niet, want dat is gevaarlijk. Nee, helemaal niet. Als je vaststaat op het Woord, dan kun je ook alles onderzoeken en dat mag ook, want alles is geoorloofd. Maar dat "alles is geoorloofd" zegt Paulus twee keer in de eerste Korintiërsbrief, maar hij zegt erbij dat niet alles nuttig is of dat niet alles opbouwt. Dus onze maatstaf zou moeten zijn of iets opbouwt of dat iets nuttig is.

Ik moet ook altijd aan andere schriftplaatsen denken als ik iemand hoor zeggen: "onderzoek alle dingen, behoud het goede". Dan schieten me ook altijd die woorden van de Heer Jezus aan Martha, in de geschiedenis van Maria en Martha, te binnen. Daar zegt Jezus tegen Martha: "Martha, één ding is nodig." Daar zegt Hij niet: onderzoek alles en kijk wat je overhoudt en behoud het goede. Nee, één ding is nodig, zegt Hij daar. Ook Paulus zegt overigens iets dergelijks, ik meen in Filippenzen: "één ding doe ik". Daaruit blijkt bij beide schriftgedeelten — en er zijn er natuurlijk nog veel meer — dat het slechts gaat om één ding. Dus waarom zouden wij dan alle andere dingen onderzoeken? Je kunt tegenwoordig over allerlei onderwerpen YouTube-studies doen, noem ik het altijd maar. Maar daar kun je je helemaal in verliezen. Die informatiestromen zijn oneindig, zoals zoveel informatiestromen in de media. Als je alles moet onderzoeken, dan is dat een hele vermoeiende zaak. Dat zegt volgens mij de Prediker ook al, dat het maken van veel boeken een vermoeiende kwestie is. Dat is in ons huidige informatietijdperk natuurlijk nog veel erger.

Maar nu gaan we even kijken wat hier letterlijk staat. Het staat eigenlijk al in de vertaling: toets alles. Of zoals de Statenvertaling heeft: beproeft alles. Dus testen heeft er ook mee te maken; toetsen, testen, keuren en beproeven. En ik meen, zeker ook vanuit het verband — "doof de Geest niet uit", het Woord van God, "minacht profetieën niet", het Woord van God — toets alles. Nou, in dit verband, en ook hoe het er staat, meen ik dat het hier gaat om alles wat tot ons komt. U zit nu een video te kijken of te luisteren van mij, of u luistert naar een andere spreker, of iemand schrijft een artikel of een blogje, of hij deelt iets op sociale media, noem het maar op. Mensen brengen dingen naar voren vanuit het Woord van God en dat zouden wij moeten toetsen. Toets die dingen, beproef die dingen, test die dingen of het waar is. Houd dan het ideale vast; alles wat de toets, de test, kan doorstaan. Dat mogen wij dus behouden en dat betekent ook dat we al het andere naast ons neer kunnen leggen. We zouden dus wat naar ons toe komt, hoe dan ook, vanuit het Woord van God, ook moeten toetsen, testen en beproeven. Ik leg er de nadruk op dat hier niet "onderzoeken" staat, maar toetsen.

De Schrift als Toetssteen ↑ hoofdstukken

Testen, keuren, dat betekent ook dat we een toetssteen nodig hebben. En alles wat ons wordt voorgehouden – ik heb ze allemaal al genoemd – alles wat ons wordt voorgehouden, dat zouden wij toetsen aan de toetssteen, namelijk de Schrift. En wat daarin het goede blijkt, wat daarin blijkt overeen te stemmen, ja, dat houden we vast.

Ik moet denken – en ik ga ze nu niet weer aanhalen, maar zoek ze zelf maar op – aan die woorden in Handelingen 17 vers 11. Ik ga het niet opzoeken, anders denkt u misschien: daar heb je hem weer met zijn Handelingen 17 vers 11. Maar daar staat dus over de Bereërs dat zij edeler waren, voortreffelijker, hoger dan de Thessalonicenzen, omdat zij dagelijks onderzochten of deze dingen al zo zijn. Zij kregen dus via verschillende kanalen mensen die dingen zeiden over het Woord van God en wat deden zij? Zij onderzochten dagelijks of deze dingen al zo zijn.

Toets alles. Met een open mind iemand aanhoren of de dingen lezen en vervolgens: toets alles, onderzoek of deze dingen al zo zijn. En wat niet al zo is, dat leggen we terzijde, of ja, dat laten we gaan, dat laten we los. Maar het goede, het ideale, dat wat overeenstemt met het Woord en wat de toets heeft doorstaan, dat houden we vast. En sterker nog, dat bewaren we in ons hart, want dat is zeker en vast.

Het is geweldig om dat Woord te hebben. En dat Woord verandert ook niet. Alles wat in de wereld beweegt en heen en weer gaat en verandert – dat wat vandaag zo is, is morgen weer zus enzovoorts – maar het Woord niet, dat is vast. En daarom zouden we ons daarop richten; dat is ook wat we werkelijk nodig hebben. Eén ding is nodig. Ik ga hier een punt zetten voor deze video en de volgende keer verder bij vers 22. Graag tot dan.